forestbook

[Repost]

#มองจากนอกป่า เห็นไฟ เห็นฝุ่น เห็นวิกฤต
#มองจากชุมชนใจกลางป่า เห็นความทุ่มเท เสียสละ เป็นวีรกรรมของคนธรรมดาที่ช่วยดูแลปกป้องลมหายใจให้กับสังคม

คลิปนี้ ถ่ายทำตั้งแต่ปี 2562
กองกำลังลุ่มน้ำขาน อ.สะเมิง จ.เชียงใหม่
ระดมพลทำแนวกันไฟเชื่อมเป็นเครือข่ายในพื้นที่ป่าชุมชนกว่า 116 กิโลเมตร
เสร็จจากการทำแนวกันไฟ ก็ช่วยกันเป็นหูเป็นตา เข้าเผชิญเหตุ และเฝ้าระวังตลอดช่วงฤดูไฟ
ทำต่อเนื่องกันมาหลายสิบปี และยังมีชุมชนและกลุ่มชาติพันธุ์ที่เข้มแข็งแบบนี้กระจายตัวอยู่ทั่วภาคเหนือ

ลุยกันเองในป่า จัดการกันเองในพื้นที่ ระดมทุนกันเองในชุมชน
เป็น story ที่คนภายนอกไม่ค่อยได้รับรู้หรือให้คุณค่า

เรื่องราว เรื่องเล่าของไฟป่าฝุ่นควันมีหลากหลาย
มุมมอง ความเห็น ก็แตกต่างตามประสบการณ์ของแต่ละคน และยิ่งโหมกระพือตามความร้อนแรงของสถานการณ์

แต่หากมองจากมุมของชุมชนที่ทุ่มเทขนาดนี้
สิ่งที่พวกเขาต้องการคือความเข้าใจ กำลังใจ รวมถึงแรงสนับสนุนให้สามารถทำได้ดีขึ้นและดีขึ้นกว่าเดิม

สถานการณ์ที่เรากำลังเผชิญทุกวันนี้
เกิดขึ้นท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศซึ่งเป็นวิกฤตระดับโลก และมีความสลับซับซ้อนเกินกว่าจะหาสูตรสำเร็จ หรือกล่าวโทษฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง

แต่สิ่งทีไม่อาจปฏิเสธได้คือ
ชุมชนที่อยู่ใกล้ชิดป่า เป็นตัวแปรสำคัญที่จะช่วยให้เกิดการเปลี่ยนแปลงได้จริง
เจตจำนงแบบไหน? มาตรการแบบไหน? ชุดความรู้และเทคโนโลยีแบบไหน? ที่จะช่วยสร้างพลังเชิงบวกให้กับชุมชนคนธรรมดาได้อย่างมีนัยยะสำคัญ

#ไฟป่า #ฝุ่นควัน
#ป่าชุมชน

#แสนไหไปต่อ
#สู้ด้วยข้อมูล
#เพื่อสิทธิที่ดินในเขตอุทยาน

สู้เพื่อสิทธิมานาน
หลายพื้นที่ท้อและเหนื่อย
หลายพื้นที่มองไม่เห็นทางออก
แต่ ต.แสนไห อ.เวียงแหง จ.เชียงใหม่ ยืนยันเดินหน้าต่อ
ประสานทุกฝ่าย ไม่รอ และไม่ยอมจำนน

ปัญหาที่ดินในเขตป่า เรื้อรังยาวนาน
ผ่านหลายยุค หลายนโยบาย แต่ยังไม่ถึงปลายทางที่แต่ละฝ่ายคาดหวัง
"ชาวบ้าน" ยังไม่ได้สิทธิสมบูรณ์
"อุทยาน/ป่าสงวนฯ" ยังทำไม่ได้ตามเป้าหมาย
"สังคม" ยังได้ยินปัญหาความขัดแย้งไม่จบสิ้น

โจทย์ยากคือ
ทำอย่างไรให้ "ข้อมูลการถือครองที่ดิน" ตรงกับข้อเท็จจริงและเป็นปัจจุบันมากที่สุด
ทั้งเรื่องรูปแปลง ขอบเขต ชื่อผู้ถือครอง

ที่ผ่านมา
พื้นที่ "แสนไห" ผ่านการสำรวจและจัดทำข้อมูลมา 3 ยุค ได้ข้อมูล 3 ชุด

#ชุดแรก สำรวจการถือครองตามมติ ครม. 30 มิ.ย.41
#ชุดสอง สำรวจและจัดทำทะเบียนประวัติที่ดินรายแปลง โดย อปท. ร่วมกับภาคประชาสังคม เมื่อปี 57-58
#ชุดสาม เป็นข้อมูลสำรวจการถือครองตาม พ.ร.บ.อุทยาน 2562 มาตรา 64

หากไม่สามารถหลอมรวมข้อมูลทั้ง 3 ชุดเข้าด้วยกัน #ก็ไปต่อไม่ได้

กรณีผู้แจ้งเดิมเสียชีวิต จะทำอย่างไร?
จะจัดการกับเงื่อนไข(ที่กำหนดขึ้นภายหลัง) ว่าถือครองได้รายละไม่เกิน 20 ไร่อย่างไร?
กรณีการเปิดพื้นที่ทำกินใหม่หลังปี 57 จะดำเนินการแบบไหน?

"แสนไห" เป็นพื้นที่ปฏิบัติการที่ทุกฝ่ายลงมาช่วยกันหาแนวทางเพื่อ #ก้าวข้ามข้อจำกัด
ออกแบบกลไก - ทดลองทำ - เจอปัญหา - หาทางออก
โดยคาดหวังว่า หากที่นี่สำเร็จและได้รับการยอมรับ
จะเป็นโมเดลเพื่อนำไปปรับใช้จัดการปัญหาในพื้นที่อื่นต่อไป

#แสนไห #เวียงแหง #ที่ดินในเขตอุทยาน


ขอบคุณ
สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (พอช.)
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)
โครงการวิจัยเพื่อพัฒนาแผนแก้ไขและรับมือปัญหา PM2.5 ของจังหวัดเชียงใหม่ (Comprehensive Local Environmental Action and Response for Chiangmai)

#1ปี5ครั้ง
#ปลุกพลังเครือข่ายป่าชุมชน

"เราจัดงานสมัชชาป่าชุมชนครั้งนี้เป็นครั้งที่ 5 เพื่อนผมอยู่ จ.ระยอง โทรมาถามผมว่า ป่าชุมชนภาคเหนือ อะไรกันนักกันหนา ในเฟซก็ดัง เห็นมีสื่อออกมาเยอะ เราจัดสมัชชาที่ภาคเหนือ แต่ไปดังไปเขย่าถึงต่างจังหวัด"
นี่คือส่วนหนึ่งของคำกล่าวรายงานในพิธีเปิดสมัชชาฯ ครั้งที่ 5 โดยณรงค์เดช บุญมาอูป กำนันตำบลแม่ทา

🟢นับตั้งแต่มีการประกาศใช้ พ.ร.บ.ป่าชุมชน เมื่อปี 2562 ถึงตอนนี้ปี 2568 แต่ละชุมชน ยังมีความเข้าใจกฎหมายไม่เหมือนกันและไม่เท่ากัน การจัดการป่าของแต่ละชุมชน อยู่ในสภาวะขาดทิศทาง ต่างคนต่างทำ

🟢จึงเป็นที่มาของการจัดงาน "สมัชชาเครือข่ายป่าชุมชนจังหวัดเชียงใหม่" เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้ โดยสัญจรจัดเวทีในอำเภอต่างๆ ตลอดปี 2568 ที่ผ่านมา

🟢ครั้งแรก มกราคม 2568 ช่วงหน้าหนาว เครือข่ายป่าชุมชนตำบลแม่วิน อ.แม่วาง รับเป็นเจ้าภาพ
🟢ครั้งที่สอง กุมภาพันธ์ 2568 ซึ่งเข้าสู่ฤดูฝุ่น ชวนขึ้นไปจัดงานทางโซนเหนือของเชียงใหม่ที่เมืองชายแดน อ.เวียงแหง
🟢ครั้งที่สาม มีนาคม 2568 ลงมาโซนกลางของจังหวัดที่ ต.แม่ทา/ต.ทาเหนือ อ.แม่ออน ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญของประวัติศาสตร์การต่อสู้เรื่องป่าชุมชน
🟢ครั้งที่สี่ หลังฤดูฝุ่น พฤษภาคม 2568 ชวนกันไปถอดบทเรียนในผืนป่าชุมชนโซนใต้ที่ อ.อมก๋อย
🟢ครั้งที่ห้า ล่าสุด หน้าฝน ปลายเดือนตุลาคมที่ผ่านมา ทั้ง 7 ตำบล 8 อปท. ของอำเภอแม่แจ่ม รับเป็นเจ้าภาพ

ความเข้มข้นของการสร้างเครือข่ายตลอด 1 ปีที่ผ่านมา
มีการพบปะแลกเปลี่ยนกัน 5 ครั้ง แต่ละครั้ง ใช้พลังความร่วมมือของหลายฝ่าย
เกิดบทเรียน องค์ความรู้ และข้อเสนอทางนโยบายต่างๆ มากมาย

และที่สำคัญคือ เกิด "มิตรภาพ" ของเครือข่าย ซึ่งช่วยให้มองเห็น "เป้าหมาย" ตรงกัน
และเห็น "อุปสรรค" ที่ต้องร่วมกันยกระดับให้ก้าวหน้าขึ้น

🟢ครั้งที่ 6 เร็วๆนี้
จะเป็นเวทีสมัชชาระดับจังหวัด จัดกันกลางเมืองเชียงใหม่
โดยรวบรวมประเด็นและข้อเสนอสำคัญจาก 5 ครั้งที่ผ่านมา
รวมถึงเป็นพื้นที่สื่อสารเพื่อขยายเครือข่าย และสร้างความร่วมมือกับองค์กรภาคีต่างๆ
วัน เวลา สถานที่ และรายละเอียดต่างๆ จะแจ้งให้ทราบอีกทีนะครับ

#ป่าชุมชน #สมัชชาเครือข่ายป่าชุมชนจังหวัดเชียงใหม่


ขอบคุณ
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)
โครงการวิจัยเพื่อพัฒนาแผนแก้ไขและรับมือปัญหา PM2.5 ของจังหวัดเชียงใหม่ (Comprehensive Local Environmental Action and Response for Chiangmai)