Wash World

ทำไมเวลาน้ำยาซักผ้าโดนปรับผ้า​นุ่ม​มันเกิดการเป็นก้อนครับ?

เหตุผลที่ น้ำยาซักผ้า และ น้ำยาปรับผ้านุ่ม เวลาผสมกันโดยตรงแล้วเกิดอาการจับตัวกันเป็นก้อน เป็นเมือก หรือแยกชั้นนั้น เป็นเรื่องของ ปฏิกิริยาทางเคมีของสารลดแรงตึงผิว (Surfactants) ที่มีประจุตรงข้ามกันครับ

​อธิบายให้เห็นภาพและเข้าใจง่ายๆ ได้ดังนี้ครับ:

​1. ประจุไฟฟ้าที่ตรงข้ามกัน (Opposite Charges)
​น้ำยาซักผ้า (Detergent): สารซักฟอกหลักที่ใช้ (เช่น Linear Alkylbenzene Sulfonate หรือแอลกอฮอล์อีเทอร์ซัลเฟต) ส่วนใหญ่เป็น สารลดแรงตึงผิวประจุลบ (Anionic Surfactant) เพื่อทำหน้าที่ดึงคราบสกปรกออกจากเส้นใยผ้า
​น้ำยาปรับผ้านุ่ม (Fabric Softener): สารหลักที่ใช้ (เช่น Esterquats) เป็น สารลดแรงตึงผิวประจุบวก (Cationic Surfactant) เพื่อให้ไปเกาะบนผิวผ้าที่มีประจุลบตามธรรมชาติ ทำให้ผ้านุ่มและลดไฟฟ้าสถิต

​2. ปฏิกิริยาการสะเทิน (Neutralization) และการตกตะกอน
​เมื่อสารประจุลบ (น้ำยาซักผ้า) และสารประจุบวก (น้ำยาปรับผ้านุ่ม) มาเจอกันโดยตรงในสภาวะที่มีความเข้มข้นสูง ประจุที่ต่างกันจะดึงดูดเข้าหากันอย่างรุนแรงและเกิดการ สะเทินประจุ (Neutralization)
​ผลที่ตามมาคือ:
​สารทั้งสองชนิดเสียคุณสมบัติในการละลายน้ำ
​โครงสร้างโมเลกุลสูญเสียความเสถียรในสูตร (Loss of emulsion stability)
​เกิดการรวมตัวกันกลายเป็นก้อนตะกอนข้นๆ เมือก หรือลิ่มคล้ายนมบูด ซึ่งไม่สามารถละลายน้ำได้ดีอีกต่อไป
​ผลเสียที่เกิดขึ้นหากเกิดการจับตัวเป็นก้อน
​ประสิทธิภาพการซักลดลงอย่างมาก: ทั้งสารซักฟอกและสารปรับผ้านุ่มจะหักล้างกันเอง ทำให้ผ้าไม่สะอาดและไม่นุ่ม
​เกิดคราบตกตะกอนเหนียวติดผ้า: ก้อนเมือกเหล่านี้จะไปเกาะติดเป็นคราบด่างๆ บนเสื้อผ้า ซักออกยาก
​เครื่องซักผ้าอุดตัน: คราบเหนียวจะไปสะสมตามถังซัก ท่อน้ำทิ้ง หรือช่องใส่ผงซักฟอก กลายเป็นที่สะสมของเชื้อราและแบคทีเรีย ส่งผลให้เครื่องซักผ้ามีกลิ่นอับ

​วิธีป้องกัน
​แยกช่องใส่ชัดเจน: ในเครื่องซักผ้าอัตโนมัติ ต้องใส่ช่องใครช่องมันอย่างถูกต้อง เพราะระบบของเครื่องจะปล่อยน้ำยาซักผ้าลงไปก่อนในรอบซัก และจะปล่อยน้ำยาปรับผ้านุ่มลงมาทีหลังในรอบล้างน้ำสุดท้าย (ซึ่งน้ำยาซักผ้าถูกล้างออกไปหมดแล้ว)
​ซักมือต้องล้างน้ำก่อน: หากซักมือ ต้องซักผ้าด้วยน้ำยาซักผ้าและล้างน้ำเปล่าให้สะอาด 1-2 รอบ เพื่อล้างสารประจุลบออกให้เหลือน้อยที่สุด ก่อนที่จะใส่น้ำยาปรับผ้านุ่มลงไปครับ