Inspektorzy ODO

ISTNIENIE INTERESU NIE PRZESĄDZA JESZCZE O LEGALNOŚCI PRZETWARZANIA.

W wyroku NSA z 2024 r. (III OSK 147/23), sąd w sposób uporządkowany i rygorystyczny wyznacza standard stosowania art. 6 ust. 1 lit. f RODO w praktyce.

Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła spółdzielni mieszkaniowej, która zainstalowała monitoring w altanach śmietnikowych w celu identyfikacji osób naruszających zasady segregacji odpadów i ograniczenia kosztów ich wywozu. Monitoring umożliwiał rejestrację wizerunku i przypisanie zachowań konkretnym mieszkańcom. Legalność tego działania została zakwestionowana, co doprowadziło do postępowania przed organem nadzorczym i sądami administracyjnymi.

Rozstrzygnięcie
👉 NSA potwierdził, że interes administratora, w tym przypadku obejmujący ograniczenie kosztów oraz zapewnienie prawidłowego funkcjonowania systemu gospodarki odpadami, może zostać zakwalifikowany jako prawnie uzasadniony. Jednocześnie wskazano, że samo istnienie interesu nie przesądza o dopuszczalności przetwarzania danych i wymaga oceny w świetle pozostałych przesłanek z art. 6 ust. 1 lit. f RODO.

👉 W wyroku precyzyjnie zdefiniowano pojęcie celu przetwarzania, wskazując, że należy przez niego rozumieć określony stan rzeczy, do którego dąży administrator poprzez przetwarzanie danych osobowych. Takie ujęcie przesuwa punkt ciężkości analizy z samego działania na jego rezultat oraz wymusza jednoznaczne określenie, co zamierzamy osiągnąć.

👉 Na tym tle NSA dokonał ścisłej wykładni przesłanki „niezbędności”. Sąd wskazał, że sprowadza się ona do ustalenia, czy bez danego przetwarzania realizacja przyjętego celu jest w ogóle możliwa. Innymi słowy, konieczne jest wykazanie logicznie uzasadnionego i weryfikowalnego związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy przetwarzaniem danych osobowych a osiągnięciem zamierzonego stanu rzeczy.

👉 NSA odróżnił sytuację, w której przetwarzanie danych osobowych jedynie zwiększa efektywność realizacji celu, od sytuacji, w której stanowi warunek jego osiągnięcia. Wyłącznie w tym drugim przypadku można mówić o spełnieniu przesłanki niezbędności w rozumieniu RODO.

👉 Podkreślono obowiązek wykazania, że brak jest rozwiązań alternatywnych, mniej ingerujących w prawa i wolności osób, które pozwalałyby osiągnąć porównywalny efekt. Analiza ta powinna mieć charakter rzeczywisty i weryfikowalny, a nie jedynie deklaratywny.

👉 W wyroku zaakcentowano również, że stosowanie monitoringu wizyjnego, jako środka ingerującego w sposób bezpośredni i ciągły w sferę prywatności, wymaga szczególnie rygorystycznej oceny proporcjonalności. Im wyższy poziom ingerencji, tym wyższy standard uzasadnienia dopuszczalności przetwarzania.

Wyrok prowadzi do wniosku, że zastosowanie art. 6 ust. 1 lit. f RODO wymaga przeprowadzenia realnego, udokumentowanego testu, obejmującego nie tylko identyfikację interesu, lecz przede wszystkim wykazanie niezbędności oraz rzetelne wyważenie kolidujących wartości.

Kontrolerzy z kamerami? Prawo jeszcze nie nadąża.

Z odpowiedzi Ministra Infrastruktury na wystąpienie UODO jasno wynika, że obowiązujące przepisy nie dają podstaw do stosowania kamer nasobnych przez kontrolerów biletów. Wprowadzenie takiego rozwiązania wymagałoby wyraźnej regulacji ustawowej oraz uprzedniej oceny spełnienia wymogów proporcjonalności i niezbędności ingerencji w prywatność osób kontrolowanych oraz innych pasażerów.

Ministerstwo przypomina, że organizatorzy publicznego transportu zbiorowego, jako podmioty publiczne, działają wyłącznie na podstawie i w granicach prawa. Stanowi to wyraźny sygnał, że stosowanie takiego rozwiązania przez Organizatorów jest obecnie niezgodne z obowiązującym prawem.

Co istotne, obecnie nie są prowadzone prace legislacyjne w tym zakresie.

Link: https://lnkd.in/gwhPsSqb