GeoLearning

Czy wiecie, że jeszcze kilkanaście tysięcy lat temu między dzisiejszą Wielką Brytanią a kontynentalną Europą istniał ląd – tzw. Doggerland? 🧐 Dziś ląd ten spoczywa na dnie Morza Północnego ze względu na podnoszący się po ustąpieniu lądolodów poziom morza (zerknijcie na mapkę, żeby zobaczyć, jak "tonął"). Najnowsze badania pokazują, że Doggerland był znacznie bardziej „żywy”, niż dotąd sądzono!

Naukowcy odkryli, że już ponad 16 tysięcy lat temu obszar ten porastały bujne lasy dębowe, wiązowe i leszczynowe! Miało to miejsce znacznie wcześniej, niż zakładały wcześniejsze rekonstrukcje środowiska po ostatniej epoce lodowej🥶Co więcej, pojawiły się tam także ślady gatunków drzew uznawanych wcześniej za zanikłe w tym regionie setki tysięcy lat wcześniej!

Jak to w ogóle możliwe, że naukowcy zdobyli takie dane z dna morza?🧐 Kluczem okazały się nowoczesne metody analizy śladów DNA rozproszonych w osadzie, tzw. sedaDNA. Pozwoliły one odtworzyć te dawne ekosystemy na podstawie mikroskopijnych śladów zachowanych w osadach morskich bez konieczności szukania zatopionych drzew, które najpewniej już dawno uległy rozłożeniu. Brzmi jak science fiction, co? 🤯

To odkrycie zmienia nasze rozumienie tego, jak szybko po ustąpieniu lodowców odradzały się ekosystemy w Europie. Doggerland mógł być swoistą „zieloną oazą”, będącą schronieniem dla roślin, zwierząt, a być może także dla żyjących już na tym terenie ludzi!

Odkrycie to przypomina, że krajobraz Europy, który dziś znamy, jest stosunkowo młody, a jego historia pełna jest dramatycznych zmian poziomu mórz i migracji ekosystemów 😱

Dzień Ziemi świętujemy jak trzeba ;) Razem z młodzieżą z Pruszkowa rozgryzamy świętokrzyską geologię. Adje!

Ci, którzy byli z nami w Maroku, na pewno kojarzą spinozauara! W końcu mogliśmy znaleźć zęby tego ikonicznego dinozaura podczas naszych wykopalisk na Saharze 🏜️

Można by pomyśleć, że o spinozaurze wiemy już wszystko, prawda? Otóż nie! Paleontolodzy właśnie ogłosili odkrycie nowego gatunku tego jednego z najbardziej niezwykłych drapieżników kredy – Spinosaurus mirabilis 😱

Ten „nowy-stary” mieszkaniec Ziemi żył około 95 milionów lat temu na terenach dzisiejszego Nigru, czyli w samym sercu Sahary. Co ciekawe, nie była to wtedy pustynia, lecz zielony krajobraz poprzecinany rzekami pełnymi ryb – idealne środowisko dla wyspecjalizowanego łowcy.

Najbardziej spektakularną cechą Spinosaurus mirabilis jest oprócz znanego już wcześniej grzebienia na plecach, zakrzywiony grzebień na głowie, przypominający kształtem szablę. Naukowcy podejrzewają, że był pokryty keratyną (tak jak nasze paznokcie) i mógł mieć jaskrawe kolory – być może służył do popisywania się przed innymi osobnikami lub odstraszania rywali.

Ale to nie wszystko. Odkrycie to zmienia nasze wyobrażenia o stylu życia spinozaurów. Dotychczas sądzono, że były one silnie związane z przybrzeżnym środowiskiem morskim. Tymczasem nowe skamieniałości znaleziono setki kilometrów od dawnego wybrzeża! Wygląda więc na to, że S. mirabilis był raczej czymś w rodzaju „czapli z piekła rodem” – brodził w wodzie i polował na ryby w rzekach, zamiast pływać w oceanie.

To przypomnienie, że paleontologia wciąż potrafi zaskakiwać, a każdy nowy fragment kości może zmienić całą historię życia na Ziemi 🧐

Czy spacerując po plaży, spodziewalibyście się, że mrugnie do Was... zestaw zębów sprzed milionów lat? Taka niesamowita historia przydarzyła się 64-letniej Christine Clark podczas świątecznego spaceru na wyspie Lindisfarne (Holy Island) w Northumberland. Brytyjka natknęła się na mały kamień, który – jak sama żartuje – wyglądał, jakby ktoś zgubił sztuczną szczękę.

Znalezisko wywołało poruszenie w mediach społecznościowych i przyciągnęło uwagę ekspertów. Okazało się, że to rzadka skamielina morskiego stworzenia, wyróżniająca się na tle popularnych w tym regionie „koralików św. Kutberta”.

To skamieniałe fragmenty łodyg liliowców (krynoidów) – morskich zwierząt przypominających rośliny, które dominowały w oceanach przed setkami milionów lat. W XIV wieku wierzono, że sam św. Kutbert wyrabiał te drobne pierścienie podczas modlitwy, dlatego zbieranie ich miało przybliżać wiernych do Boga.

Choć liliowce są w Northumberland powszechne, „uśmiechnięta” skamielina Christine jest unikatem, który rozbawił tysiące internautów. Mimo ofert kupna, właścicielka zamierza zachować znalezisko, bo – jak twierdzi – przynosi ono ludziom mnóstwo radości. To świetne przypomnienie, że pod naszymi stopami kryją się miliony lat historii naturalnej, wystarczy tylko uważnie patrzeć!

fot. Tony Jolliffe