Dr. Mukesh Sharma

Illness Anxiety Disorder
(रोगको अत्यधिक डर / Health Anxiety)

📌 यो के हो?
Illness Anxiety Disorder भनेको यस्तो अवस्था हो जसमा व्यक्तिलाई कुनै गम्भीर रोग लागेको छ भन्ने अत्यधिक डर हुन्छ, जबकि वास्तवमा खासै शारीरिक लक्षण नहुन सक्छ।

⚠️ मुख्य लक्षणहरू
• सधैं कुनै गम्भीर रोग (जस्तै क्यान्सर, मुटुको रोग) लागेको डर
• शरीर बारम्बार जाँच्ने (गाँठो, नाडी आदि)
• पटक–पटक डाक्टर कहाँ जानु वा कहिलेकाहीँ जाँचबाट टाढा बस्नु
• सबै रिपोर्ट सामान्य हुँदाहुँदै पनि चिन्ता कायम रहनु

🧩 किन हुन्छ?
• सामान्य शरीरका संकेतलाई गलत अर्थ लगाउनु
• पहिलेको बिरामी अनुभव वा परिवारमा गम्भीर रोग देखिनु
• चिन्ता (anxiety) वा तनाव

🔍 कसरी पत्ता लगाइन्छ?
• लक्षणहरू ६ महिना वा बढी समयसम्म रहनु
• खासै शारीरिक समस्या नदेखिनु
• दैनिक जीवनमा असर पर्ने गरी चिन्ता हुनु

💊 उपचार
• नियमित फलोअपसहितको आश्वासन (reassurance)
• Cognitive Behavioral Therapy (CBT) – सबैभन्दा प्रभावकारी
• आवश्यक परेमा औषधि (जस्तै SSRIs)

💡 मुख्य सन्देश
हरेक लक्षण गम्भीर रोगको संकेत हुँदैन—तर अत्यधिक चिन्ता भने उपचार योग्य अवस्था हो। समयमै पहिचानले जीवन गुणस्तर सुधार गर्छ।