Zenit

Vlak na haar geboorte maakte de zon deel uit van een sterrenhoop, waarin zware sterren aan het einde van hun korte bestaan explodeerden. Wat zijn de gevolgen van dergelijke supernova’s voor het zonnestelsel en de aarde? Lees erover in Zenit.

Foto: Met een afstand van circa 900 lichtjaar is de Vela-supernovarest het restant van een van de meest nabije supernova’s die zich betrekkelijk recent, ongeveer 11.000 jaar geleden, heeft voorgedaan. (ESO/VPHAS+team; Cambridge Astronomical Survey Unit)

Te hoge temperaturen van het oceaanwater zorgen ervoor dat koraalriffen op grote schaal afsterven. En
dat heeft enorme gevolgen voor het zeeleven. Koraalriffen worden wel de regenwouden van de oceaan genoemd omdat ze krioelen van het leven. Ongeveer een kwart van al het zeeleven is afhankelijk van koraalriffen. Op veel plekken is het kantelpunt al bereikt. Wetenschappers verwachten dat er aan het eind van deze eeuw nauwelijks meer levend koraal
over zal zijn als de opwarming van de aarde boven de 1,5 ˚C uitstijgt. Op de foto: Voorbeeld van het verbleken van koraal door hoge oceaantemperaturen, in negen maanden tijd, bij het eiland Amerikaans-Samoa in de Stille Oceaan. (Catlin Seaview Survey)

Lees meer in de nieuwste Zenit!

Planeten april 2026
• Mercurius is nog steeds onzichtbaar.
• Venus is een mooie ‘Avondster’ in het westen. De planeet gaat ongeveer twee uur na de zon onder.
•Mars is ook deze maand niet te zien.
•Jupiter staat in de Tweelingen. De planeet gaat het midden van de maand even na 3 uur onder.
• Saturnus staat aan de hemel nog dicht bij de zon en is daarom niet te zien.
• Uranus, een lichtje van de zesde grootte, is in de eerste helft van de maand nog goed aan de avondhemel. Daarna verdwijnt de planeet in de avondschemering.
• Neptunus is niet zichtbaar.
Uit Sterrengids 2026 www.zenitonline.nl
(Image credit: NASA/JPL-Caltech)

Het noorderlicht van 19 januari 2026
Amateurs actief maart 2026

Een van het actieve gebied AR 4341 uitgaande zonnevlam zette op 18 januari een
coronale massa-uitstoot in gang. Die arriveerde al een dag later bij de aarde en
veroorzaakte bijzonder spectaculair noorderlicht dat ook vanuit Nederland werd
gezien en gefotografeerd.
Wil je zelf ook in Zenit staan? Stuur je foto's met info via WeTransfer en specificaties naar [email protected] www.zenitonline.nl

Zenit april staat in de webshop!!

Klimaatverandering zichtbaar

De aarde warmt op door de door mensen veroorzaakte uitstoot van broeikasgassen. Met satellieten is het broeikaseffect direct meetbaar, doordat deze gassen in de atmosfeer een steeds groter deel van de van de aarde afkomstige warmtestraling tegenhouden. Na koolstofdioxide is methaan het belangrijkste broeikasgas. Op korte termijn heeft terugdringen van de methaanuitstoot een groter effect op het beperken van klimaatverandering omdat dit gas veel korter in de atmosfeer verblijft dan CO2. En met satellieten is het mogelijk om individuele bronnen van methaanemissie te identificeren. Steeds meer gevolgen van klimaatverandering zijn duidelijk zichtbaar. Bijvoorbeeld een toename van de bosbranden in Noord-Amerika doordat het daar in de zomer steeds warmer en droger wordt. De rook van deze bosbranden was in juni 2025 zelfs tot in Nederland te zien en zo’n rokerige hemel zal bij ons waarschijnlijk een regelmatig terugkerend zomerverschijnsel worden. Een warmer klimaat heeft ook uitwerking op de oceanen. Die worden niet alleen warmer, maar zij verzuren ook door de opname van CO2. Met als gevolg dat koraalriffen op grote schaal afsterven. Kortom, klimaat verandering is alomtegenwoordig.

• Koraalriffen lijden onder de opwarming
• Canadese bosbrandrook boven Nederland
• Methaan in de atmosfeer: onzichtbaar, maar niet ongezien
• Uitstoot van plasmawolken door de zon nu ook gezien bij andere sterren
• Sterrenkunde verklaard: Spectraallijnen
• Astrofoto onder de loep: Kort maar krachtig noorderlicht
• De hemel in real time met de Rubin-sterrenwacht
• Nabije supernova’s: Initiators van massa-extinctie en biodiversiteit?
• WAARNEMEN – C/2026 A1 (MAPS): een heldere Kreutz-komeet begin april?

Dit en nog veel meer in het aprilnummer van Zenit
https://zenitonline.nl/product/zenit-april-2026/