Success Way Institute

LEARN TO SAVE YOUR LOVED ONES
We believe that Training and education are so important to educate society. With training and education not only reduce the accident also reduce the cost and save a life.

Venue: Teejay Lanka PLC | Session 03 | Avissawella
Date: 8th March 2021

So we invite you all, to join hands with us by making our community, a Healthy, Educated & a better one.

Call Us: 0766 619 675

ආදරණීයයන් ජිවත්කරවන මැජික්..

එදිනෙදා ජීවිතේදී, අපිට විවිධාකාර අවස්ථාවන්ට වගේම, විවිධ වූ අත්දැකීම් වලටත් මුහුණ දෙන්න සිද්ද වෙනවා. ඒ මුහුණ දෙන්න වෙන සිද්දි අතරිනුත් වැඩි ප්‍රමාණයක් කිසිම විදියෙකින්වත් අපි අපේක්ෂා නොකරන විදිහේ අත්දැකීම්. ඉතින් ඒ වගේ අපේක්ෂා නොකරපු අත්දැකීමකට ඔබට මුහුණ දෙන්න සිද්ද උනොත්, ඔබ මොකද කරන්නෙ? කරන්න ඕන දේ එකපාරටම හිතාගන්නත් බෑ නේද? අන්න ඒ වගේ ඔබව ගොඩක් අසරණ කරවන වගේම, අපහසුතාවෙකට පත්කරවන අවස්ථාවක් ගැන තමා මේ කතාකරන්න යන්නේ. ඒ වගේම තමයි ඔබ කොච්චර අකමැති උනත්, මේ ගැන දැනගෙන ඉන්න එක ජීවිතේට ඉතාමත්ම වැදගත් වෙනවා. මොකද කිව්වොත් කවද? කොහේදී? කව්රු නිසා? මේ වගේ අවස්ථාවකට ඔබට මුහුණ දෙන්න වෙයිද කියල කියන්න බැරිනිසා. හැබැයි ඔබට මේ වගේ අවස්ථාවකට මුහුණ දෙන්න නොලැබේවා, කියල තමයි මගෙනම් ප්‍රර්ථනාව. මොකද ඒ වගේ අවස්ථාවක් එනවා කියන්නේ, එම පුද්ගලයගෙ ජීවිතයත්, මරණයත් තීරණය වෙන්නේ, ඔබ කරන දේ අනුව නිසා. ගොඩක් වෙලාවට ඔබේම අදරනියයෙකු නිසා ඔබට ඒ වගේ අවස්ථාවක ඔබට මුහුණ දෙන්න සිද්ද වෙයි. ඉතින් ඒ වගේ වෙලාවකදි කරන්න ඕන දේ ගැන ඔබ දැනුවත් වෙලා නැත්නම්, ඔබට මඟ ඇරෙන්නේ ජිවිතයක් බේරගන්න තිබ්බ අවස්ථාවක්. ඒ වගේම තමයි ගොඩදෙනෙක්ට මේ කතාකරන දේ ගැන එතරම් දැනුමක්, පුහුණුවක් නැති නිසා, බේරගන්න තිබ්බ ජිවිතයක්ද? නැද්ද? කියන දේවත් එච්චර දැනීමක් නෑ. මොකද හැමෝම හිතන්නේ අපිට කරන්න පුළුවන් එකම දේ ඉක්මනින් වෛද්‍යාධාරයක් ලබාදීමයි කියල. ඒත් වෛද්‍යාධාරයක් ලබා දෙන්නත්, ජීවිතේ බේරිල තියෙන්න ඕන. ඉතින් ජීවිතයක් බේරගන්න ඔබට කරන්න පුළුවන් සරල දේවල් තියෙනවා. මොකද කිවුවොත් අපට බේරගන්න පුළුවන් ජිවිත බොහොමයක් අපේ නොදැනුවත්කම නිසයි අපන් සමුගන්නෙ. ඉතින් එහෙම මැරෙන්න යන ජීවිතයකට මැජික් එකක් කරලා බේරගන්න පුලුවන්නම්, ඔබේ වටිනාකම කොච්චරක්ද? හිතල බලන්න.

ඇත්තටම ඔබ කොහොමද කෙනෙක් "මැරුණ" කියල කියන්නේ? නැත්නම් මොකක් උනොත්ද කෙනෙක් මැරෙන්නේ? වැඩි දෙනෙක්ගෙ උත්තර වෙන්නෙ, හුස්ම ගන්න එක නතර උනාම, නාඩි නැවතුනාම, හදවත නතර උනාම, එහෙමත් නැත්නම් ඇඟ සීතල උනාම. එත් ඇත්තටම කෙනෙක් මැරුණ කියල කියන්නනම්, ඒ පුද්ගලයගේ මොලයේ ක්‍රියාකාරීත්වය සම්පුර්ණයෙන්ම නවතින්න ඕන. මොකද අපේ ශරීරය පාලනය කරන ප්‍රධාන අවයවය තමයි මොලය. කෙනෙක් මැරෙන්න නම් මොලයේ තියෙන නියුරෝන සෛල විනාශ වෙන්න ඕනේ. ඒ වගේම, වැදගත්ම කරණය තමා මේ විනාශ වෙන එක සෛලක් වත් නැවත ලියන්නෙවත්, බද්ද කරන්න වත් බෑ. සාමාන්‍ය වැඩුණු පුද්ගලයෙක්ගේ මොලයේ නියුරෝන සෛල බිලියන 100ක් විතර තියෙනවා. ඉතින් එක පාරටම මේ නියුරෝන සෛල විනාශ වෙන්නෙත් නෑ. මොකද නියුරෝන සෛල විනාශ වෙන්න නම්, මොලයට අවශ්‍ය ඔක්සිජන් සැපයීමේ සම්පුර්ණ ක්‍රියාවලියම නතර වෙන්න ඕනේ. ඒ නිසා අපිට පොඩි වෙලාවක් ලැබෙනවා මේ මැරෙන්න යන ජීවිතය වෙනුවෙන් මැජික් එකක් කරන්න.

ඒ වගේම ඔබ මතක තියාගන්නම ඕන කරණය තමා කෙනෙක් මැරුණද? නැද්ද? කියන දේ, අපිට තීරණය කරන්න බෑ කියල. මොකද මොලයේ ක්‍රියාකාරීත්වය අපිට පිටින් බලල කියන්නත් බෑ, තේරෙන්නෙත් නෑ. ඒක වෛද්‍යවරයෙක් පරික්ෂා කරලම තමා නිවැරදිව කියන්න පුළුවන් වෙන්නේ. හේතුව තමයි EEG එකක් මගින් මොලයේ විද්‍යුත් ක්‍රියාවලිය බලන්න වෙනවා. ඉතින් ඔබට දැන් තේරෙනවා ඇති හුස්ම ගන්න එක නතරකරපු ගමන් කෙනෙක් මැරෙන්නේ නෑ කියල. හුස්ම ගන්න එක නවතරවෙලා, උපරිම විනාඩි 8ක් ඇතුලතදී වගේ තමා මොලය මැරෙන්න පටන්ගන්නේ. ඉතින් ඔබට හුස්ම නොගන්න රෝගියා හම්බ වෙන්නෙ මොන වේලාවෙද, ඒ වෙලාවේ ඉදල ජිවිතේ බේරගන්න කරන්න පුළුවන් දේවල් තියෙනවා. ඒ වගේම තමා ඔබ මේ මැජික් කරලා බේරගන්න යන්නේ හුස්ම නතර වෙලා අපි මැරුණයි කියල හිතන කෙනෙක්ගේ ජීවිතයක්.

හුස්ම ගන්න එක නතර වෙනවා කියන්නේ ශරීරයට දැන් පිටතින් ඔක්සිජන් සැපයුමක් ලැබෙන්න නෑ. ඒ නිසා ඔක්සිජන් සැපයුම මුලින්ම ලැබෙන පෙනහළු වල ක්‍රියාකාරීත්වය නතර වෙනවා. පෙනහළු ක්‍රියාත්මක වෙන්නෙ නැති නිසා, ගර්ත වලින් ලේ වලට ඔක්සිජන් එකතු කරන්නේ නෑ. ලේ වලට ඔක්සිජන් එකතු වෙලා හදවතට ලැබෙන්නේ නැති උනාම, හදවතේ ක්‍රියාකාරීත්වයත් නතර වෙනවා. හදවතේ ක්‍රියාකාරීත්වය නවතිනවා කියන්නේ මුළු ශරීරයටම අවශ්‍ය රුධිර සැපයුම නවතිනවා. අනිවාර්යයෙන්ම ඔක්සිජන් සහිත රුධිර සැපයුමක් ලැබෙන්න ඕන මොලයේ ක්‍රියාකාරීත්වය නැතිවෙනවා. ඉතින් මේ ක්‍රියාවලි නවතින්න යන්නේ උපරිම විනාඩි 8ක් වගේ කාලයක්. හුස්මගන්න එක නතර වෙලා උපරිම විනාඩි 4ක් ඇතුලතදී පෙනහළු සහ හදවතේ ක්‍රියාකාරිත්වයත්, හදවත නතර වෙලා උපරිම විනාඩි 4ක් ඇතුලතදී මොලයේ ක්‍රියාකාරිත්වයත් නතර වෙන්න පටන්ගන්නවා. ඉතින් හුස්ම නතර වෙච්ච කෙනෙක් ජීවත් කරවන්න නම්, නතර වෙච්ච අවයව වල ක්‍රියාකාරීත්වය අනිවාර්යයෙන්ම පවත්වගෙන යන්න වෙනවා. මේකට කියන්නෙ හෘත් පෙණහළු ප්‍රති ප්‍රබෝධනය - Cardio Pulmonary Resuscitation - CPR සරලව කියනවනම් නතරවෙච්ච හදවත සහ පෙනහළු නැවත පණගැන්වීමේ ක්‍රියාවලිය. ඇත්තටම ඔබ මේ ගැන දැනටමත් අහල දැකල වගේම දන්නවා ඇති, කෘතීම ස්වසනය සහ පපු තෙරපුම විදියට.

ඉතින් ඔබට හුස්ම නොගන්න පුද්ගලයෙක් එක්කනම් කටයුතුකරන්න තියෙන්නෙ, අනික අයගෙත් උදව්ව ගන්න අමතක කරන්න එපා. හුස්ම නොගන්න වැඩිහිටි කෙනෙක්නම්, මුලින්ම පපු තෙරපුම් වාර 30ක් දෙන්න ඕනේ. පපුව ගැඹුරට තෙරපද්දී, නැවතිච්ච හදවතේ ක්‍රියාකාරීත්වය කෘතිමව වැඩ කරන්න පටන්ගන්නවා. මොකද අපිට හදවත සෘජුව තෙරපන්න බෑ. ඒ නිසා හදවත තෙරපෙන විදියට පපුවට ගැඹුරු තෙරපුම් වාර 30ක් දෙන්න ඕන. ඒ වගේම හදවත තියෙන තැන තමයි ගැඹුරට තෙරපන්නත් ඕන. ඇත්තටම ඔබේ හදවත කොහෙද තියෙන්නේ? ගොඩ දෙනෙක්ගේ උත්තරය වෙන්නේ පපුවේ වම් පැත්තේ කියල නමුත් හදවත තියෙන්නේ පපුවේ මැද. හරියටම කියනවනම් මිනිසාගේ උරස් කුහරයේ, තරමක් වම් පසට බරව, අඹ ගෙඩියක හැඩයගත් අත්මිටක් තරම් වූ අවයවයක්. තියෙන්නේ පපුව මැද, හැබැයි වමට පොඩි ඇලයක් තියෙනවා. එහෙනම් අපි තෙරපන්න ඕන පපුව මැද. ඒ වගේම පපු තෙරපුම සාර්ථකව දෙන්න නම් රෝගියාව පැතලි මතුපිටක දිගකරවන්න අවශ්‍යයි. බිමට ගන්න පුලුවන්නම් ඉතාමත් හොදයි. රෝගියා එක්ක වැඩ කරන්න එය ඉතාම පහසු මතු පිටක්. රෝගියා බිම දිගාකර ඔබ රෝගියාගේ පපුව ලඟින්ම දණ ගහන්න. පපුව තෙරපන්න එච්චර ලේසි නෑ. පපුව මැද තදට අහුවෙන පපු අස්ථිය උඩින් හුරු අතේ අල්ලේ පහල කොටස තියල, ඒ අත උඩින් අනික් අත තියල ඇඟිලි අස්සෙන් යවල අත් දෙක හොදට ස්ථාවර කරගන්න. ඊට පස්සේ වැලමිට කෙලින් කරලා, උරහිස රෝගියගේ පපුව කෙලින් ඉදිරියට නවන්න. දැන් ඔබේ උඩුකයේ බර රෝගියාට දෙනගමන් තෙරපුම් වාර 30ක් දෙන්න ඕන. මේ තෙරපුම් වාර විනාඩියකට 100ත් 120ත් අතර වේගෙකින් දෙන්න ඕන, ඒ කියන්නෙ උපරිම තත්පර 20ක් ඇතුලතදී 30 දීල ඉවරකරන්න ඕන. ඒ වගේම තමා වැඩිහිටි කෙනෙකුගේ අඟල් 2ත් 2.4ත් අතර ප්‍රමාණයක් ඇතුලට තෙරපෙන්නත් ඕනේ. හරියටම කියනවනම් පපුවේ උසින් 1/3ක් යටට තෙරපෙන්න ඕන, එතකොට තමා හදවත තෙරපෙන්නේ. හදවත තෙරපෙනව කියන්නේ හදවතේ ක්‍රියාකාරීත්වය දැන් කෘතිමව වැඩ කරන්න ගන්නවා. ඔන්න දැන් ඔක්සිජන් සහිත ලේ ශරීරයේ අතවශ්‍ය තැන වලට යනවා. විශේෂයෙන්ම මොලයට අවශ්‍ය ලේ සැපයුම අපි ලබා දෙනවා. තෙරපුම් වාර 30 දීල ඉවර උන ගමන්, කෘතීම ස්වසන වාර 02ක් දෙන්න ඕන. මොකද මොලයට අවශ්‍ය ලේ ටික දෙනවා වගේම, ලේ එක්ක ඔක්සිජන් සැපයුමත් ලබාදෙන්න ඕන.

කෘතීම ස්වසනය දෙන්න පුළුවන් ක්‍රම කිහිපයක් තියනවා, මුඛයට මුඛය තියල, නහයට මුඛය තියල, නැතිනම් නහය හා මුඛය වැහෙන්න ඔබේ මුඛය තියල. ඒ වගේම හුස්ම දෙන්න, ඔබට උපකරණයක් උනත් පාවිච්චි කරන්නත් පුළුවන්. ඒත් ඒ වගේ අවස්ථාවක් වෙනකොට ඒ උපකරණ ළඟ නැතිවෙන්න පුළුවන්, ඒ නිසා ඔබේ ආරක්ෂාවට ලේන්සුවක් හෝ රෙදි කෑල්ලක් තියල හුස්ම දෙන්නත් පුළුවන්. හැබැයි පාවිච්චි කරන රෙදි කෑල්ල හරහා දෙන හුස්ම රෝගියාට ලැබෙනවද කියලත් සැලකිලිමත් වෙන්න ඕන. නැත්නම් දෙන හුස්මෙන් රෝගියාට වැඩක් නැති වෙන්න පුළුවන්. ඉතින් පපු තෙරපුම වාර 30 දීල ඉවර වෙච්ච ගමන්. රෝගියාගේ ස්වසන මාර්ගය විවෘත කරන්න. රෝගියාගේ නළලට අතක් හා නිකටට ඇඟිලි 2ක් තියල, හෙමින් නිකට උඩට ඔසවන්න, හරියටම කියනවනම් මේ කරන්නේ ඔබ උඩ බලන් ඉන්නවා වගේ ඉරියව්වකට රෝගියාගේ හිස සකසනවා. එහෙම කරද්දී ස්වසන මාර්ගය හොඳින් විවෘත වෙනවා. දැන් ඔබ නළලට තිබ්බ අතින් රෝගියාගේ නාස්පුඩු තද කරන්න, මොකද නැත්නම් ඔබ කටින් දෙන්න යන හුස්ම නහයෙන් පිටවෙන්න පුළුවන් නිසා. දැන් රෝගියාගේ කට හොඳින් වැහෙන්න ඔබේ කට තියල හොඳ හුස්මක් දෙන්න. නහය අතෑරලා බලන්න ඔබ දුන්න හුස්මෙන් පපුවත් එක්ක බඩ ඉස්සුනද කියල. ඉස්සුනා කියන්නේ ඔබ දුන්න හුස්ම රෝගියාගේ පෙනහළු වලට ගියා. මේ විදියට කෘතීම ස්වසන වාර 02ක් දෙන්න ඕන. හුස්ම වාර 02 දීල ඉවර වෙච්ච ගමන්, නැවත පපු තෙරපුම් වාර 30ක් දෙන්න. මේ විදියට පපු තෙරපුම් 30, කෘතීම ස්වසන 02 බැගින්, රෝහලකට ගෙනියනකම්,එහෙමත් නැත්නම් රෝගියාම නැවත හුස්ම ගන්න පටන්ගන්නකම් මේ ක්‍රියාවලිය නොනවත්වා දිගටම කරන්න ඕන. ඔබට මේ මැජික් එකෙන් පුළුවන් මැරෙන්න යන ජීවිත ගොඩක් බේරගන්න. මොකද රෝගියෙක්ව රෝහලකට ගෙනියන්නම විනාඩි 10කට වඩා කාලයක් යනවා. ඒ කියන්නේ ඔබ මේ ගෙනියන්නේ හුස්ම නොගන්න රෝගියෙක් නම්, මොලය මැරෙන්න පටන් අරන් ඉවරයි. ඉතින් ඔබට පුලුවන්නම් රෝගියා හමුවෙන වෙලාවේ ඉඳල මේ CPR ක්‍රියාවලිය කරන්න, ඔබට මේ මැජික් එක කරන්න පුළුවන්.

වැඩිහිටි වගේම, ළමයෙක්ගෙ හුස්ම ගන්න එක නතර උනත් මේ CPR ක්‍රියාවලිය කරන්න ඕන. පපුවට, පිටට තදින් පාරක් වැදුනොත්, නැත්නම් හිසට තදින් පාරක් වැදුනොත්, ළමයෙක් හුස්ම ගන්න එක නවතින්න පුළුවන්. ඒ වේලාවට ළමයෙක්ට නම්, මුලින්ම කෘතීම ස්වසන වාර 05ක් දෙන්න ඕන. ඊට පස්සෙ තමා පපු තෙරපුම් වාර 30 දෙන්න. නැවත දෙන්නෙ කෘතීම ස්වසන වාර 02ක්. ඒ විදියට ළමය නැවත හුස්ම ගන්නකම් නැත්නම් රෝහලකට යනකම් 30:02 බැගින් මේ CPR ක්‍රියාවලිය කරන්න ඕන. ඒ වගේම පපු තෙරපුම දෙන්නෙ එක අතකින්. මොකද වැඩිහිටි කෙනෙක්ට වඩා අඩු ආයාසයකින් හදවත තෙරපෙන විදියට පපුව 1/3ක් ගැඹුරට තෙරපන්න පුළුවන් නිසා. ඉපදුන දවසේ ඉදන් අවුරුද්දක් දක්වා වෙනකම් වයස ළදරුවෙක්ටත් හුස්ම නැවතිලනම් මුලින් කෘතීම ස්වසන වාර 05ක් දෙන්න. කෘතීම ස්වසනය දෙද්දී ළදරුවාගේ නහය,කට දෙකම ඔබේ කටින් වැහෙන විදියට හුස්ම දෙන්න. ළමයිට සහ ළදරුවන්ට මුලින් හුස්ම වාර 05ක් දෙන්න හේතුව තමා වැඩිහිටි කෙනෙක්ට වඩා අඩු ඔක්සිජන් ප්‍රමාණයක් තමයි පෙනහළු වලට ගන්නෙ. ඒ වගේම පෙනහළු වල ධාරිතාවයත් අඩුයි. ළදරුවාට පපු තෙරපුම් වාර 30 දෙන්න ඕන, ඔබේ දබර ඇඟිල්ල හා මැද ඇඟිල්ල පපු අස්ථිය උඩින් තියල පපුවෙන් 1/3ක් යටට යන විදියට. නැවත කෘතීම ස්වසන වාර 02ක් දෙන්න. මේ විදියට ළදරුව නැවත හුස්ම ගන්නකම් නැත්නම් රෝහලකට යනකම් 30:02 බැගින් මේ CPR ක්‍රියාවලිය කරන්න ඕන.

රෝහලකට ගෙනිච්චත්, ඔබ කරපු CPR එකම තමා රෝහලෙනුත් කරන්නෙ. එකම වෙනස ඔබ අතින් සහ කටින් කරපු දේ රෝහලේදී යන්ත්‍ර වලින් කරනවා. ඒ වගේම ඔබ අනිවාර්යයෙන්ම මතක තියාගන්න ඕන දේ තමා ඕනම අනතුරක් නිසා හරි රෝගී තත්වයක් නිසා හරි අවසානයේ රෝගියා හුස්ම නොගන්න තත්වෙට තමා පත්වෙන්නේ. ඉතින් මේ හුස්ම නොගන්න කෙනෙක්ව බේරගන්න මේ මුළු ලෝකයේම තියන එකම ක්‍රමය තමා CPR කියන්නේ. ඒ නිසා ඔබේ ආදරණීයයන්, සමීපතමයන් වෙනුවනේ මේ ගැන දැනුවත් වෙන්න. ඒ වගේම පුහුණුවක් ලබාගන්න මොකද මේ දේවල් කියෙවුවටම විතරක් ඔබ කරන්න ඕන දේ ගැන අවබෝධයක් එන්නේ නෑ. කරලම බලන්න ඕන. මොකද ඇත්ත සිද්දියක් වෙච්ච ගමන් අපි හැමෝම බය වෙනවා ඒ වගේම අසරණ වෙනවා. ඔබට මේ ක්‍රියාවලිය ගෙදරදි පුහුණු වෙන්නත් බෑ. මොකද ගෙදර ඉන්න හැමෝම හුස්ම ගන්න අයනේ. ඔබ ප්‍රායෝගික පුහුණුවක් ලබගත්තොත් තමා කරන්න ඕන දේවල් ගැන නිවැරදිම අවබෝධයක් ඔළුවට එන්නෙ. එහෙම කරට පස්සේ ඔබට ශක්තිය ලැබෙයි ගොඩක් මැජික් කරන්න. ඔබ සල්ලි හම්බකරන්න ගොඩක් දේවල් ගැන නම් ඉගෙන ගෙන ඇති, එත් ඔබ ප්‍රථමාධාර ගැන දැනගන්නේ නම් ජිවිතයක් බේරගන්න. ජිවිත සුරක්ෂකයෙක් වෙන්න.