JustAsh

ဘဝဆိုတာ နာရီလက်တံတွေလိုပဲ...

လူတချို့က မေးကြတယ်... ဘာလို့ ကျွန်တော်တို့ကျတော့ ဒီလောက်ပင်ပန်းနေရပြီး သူတို့ကျတော့ အေးအေးဆေးဆေးနဲ့ အောင်မြင်နေတာလဲပေါ့။

မိတ်ဆွေ... နာရီတစ်လုံးကို ကြည့်လိုက်ပါ။
လက်တံအရှည်က တစ်နာရီဆိုတဲ့ အောင်မြင်မှုရဖို့အတွက် ခြေလှမ်းပေါင်း ၆၀ ကို မနားတမ်း ပတ်နေရတာဗျ။ သူက ပင်ပန်းတယ်၊ သူက လှုပ်ရှားနေရတယ်။

လက်တံအတိုကတော့ တချက်ကလေး ရွေ့လိုက်တာနဲ့ တစ်နာရီဆိုတဲ့ ပန်းတိုင်ကို အေးအေးဆေးဆေး ရောက်သွားသလိုပဲ။
ဒါပေမဲ့ ခင်ဗျားတစ်ခု သတိထားမိလား?

လက်တံရှည်ရဲ့ ခြေလှမ်း ၆၀ မရှိဘဲနဲ့တော့ လက်တံတိုက ဘယ်တော့မှ နေရာမရွေ့ဘူးဗျ။
သင်ခန်းစာက ဒါပဲ...

ခင်ဗျားဟာ လက်တံရှည်လို အပင်ပန်းခံ လှုပ်ရှားနေရသူဆိုရင် မအားမလပ်ဖြစ်နေရတာကို မညည်းညူပါနဲ့။ ခင်ဗျားရဲ့ ပင်ပန်းတဲ့ ခြေလှမ်းတိုင်းဟာ တစ်ဖက်မှာ 'အောင်မြင်မှု' ဆိုတဲ့ လက်တံအတိုလေးကို တစ်ချက်ချင်း တိုးသွားအောင် တွန်းပို့ပေးနေတာပါ။

လူတော်တော်များများဟာ အမြင့်ရောက်ရင် သူတို့ ဘယ်ကလာသလဲဆိုတာကို မေ့သွားတတ်ကြတယ်...

ဒါဟာ စိတ်ပညာအရ အကြောင်းရင်း (၃) ချက် ရှိပါတယ်။

၁။ Ego Trap (အတ္တရဲ့ ကျော့ကွင်း)
အောင်မြင်လာတဲ့အခါ "ငါ့ကြောင့်၊ ငါတော်လို့" ဆိုတဲ့ စိတ်က ရှေ့ရောက်လာတယ်။ ငါ့ကို မြေတောင်မြှောက်ပေးခဲ့တဲ့သူတွေ၊ ငါ့ရဲ့ အောက်ခြေဘဝတွေကို ဖျောက်ပစ်လိုက်မှ ငါ့ရဲ့ အောင်မြင်မှုက ပိုခန့်ညားတယ်လို့ ထင်မှားတတ်ကြတာပါ။

၂။ Comfort Zone Memory Loss
ရုန်းကန်နေရတုန်းက Survival Mode (ရှင်သန်ရေး) ကနေ အခု Comfort Mode (သက်သောင့်သက်သာ) ထဲ ရောက်သွားတဲ့အခါ ဦးနှောက်က နာကျင်ခဲ့ရတဲ့ အတိတ်တွေကို အလိုလို ဖြတ်ထုတ်ပစ်လိုက်တာပါ။ ဒါကို "အောင်မြင်မှုရဲ့ မူးယစ်ဆေး" လို့ ခေါ်ပါတယ်။

၃။ Status Anxiety (ပုံရိပ်ကို ကြောက်ရွံ့ခြင်း
အမြင့်ရောက်နေတဲ့သူတချို့ဟာ သူတို့ရဲ့ "နိမ့်ပါးခဲ့တဲ့ အတိတ်" ကို ပြန်သတိရရမှာ ရှက်ကြတယ်။ အတိတ်ကို ဖြတ်တောက်လိုက်မှပဲ လက်ရှိ သူတို့ရဲ့ Image က ပြီးပြည့်စုံတယ်လို့ ယူဆကြတာပါ။

အောင်မြင်မှုဆိုတာ "ဝယ်ယူထားတာ" မဟုတ်ဘူး၊ "ငှားရမ်းထားတာ" (Rented) ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အတိတ်ကို မေ့သွားတဲ့နေ့ဟာ အဲ့ဒီအောင်မြင်မှုအတွက် "အိမ်လခ" မပေးနိုင်တော့တဲ့နေ့ပါပဲ။

ဘယ်လောက်ပဲ အမြင့်ရောက်ပါစေ... ကိုယ်နင်းခဲ့တဲ့ ပထမဆုံး လှေကားထစ်ကို ဘယ်တော့မှ မမေ့ပါနဲ့။

ခင်ဗျားတို့ တစ်နေ့တာကို ဘယ်လိုကုန်ဆုံးနေလဲ?

ကျွန်တော်တို့မှာ ရွေးချယ်စရာ (၂) ခုပဲ ရှိတယ်။ 'Your Phone' ဒါမှမဟုတ် 'Your Future'။

လူအများစုက ဖုန်းပွတ်နေရင်းနဲ့ သူတို့ရဲ့ အချိန်တွေကို အလကား ဖြုန်းတီးပစ်နေကြတာ။ အဲ့ဒါဟာ ခင်ဗျားဘဝကို အရှုံး (Loss) ပြအောင် ကိုယ်တိုင် လုပ်နေတာနဲ့ အတူတူပဲ။
တကယ်တိုးတက်ချင်ရင် ဖုန်းကို ဘေးဖယ်ထားလိုက်ပါ။

ခင်ဗျားရဲ့ အနာဂတ်အတွက် High-Value Task တွေကိုပဲ အာရုံစိုက်ပါ။ အဲ့ဒါကို Deep Work လို့ ခေါ်တယ်။

မှတ်ထားပါ... ဖုန်းထဲမှာ အချိန်ဖြုန်းနေတာက ခင်ဗျားကို ဘာမှ ပြန်မပေးဘူး။ ဒါပေမဲ့ ခင်ဗျားရဲ့ Skill တစ်ခုခုအတွက် အချိန်ပေးလိုက်တာကတော့ တစ်နေ့မှာ ခင်ဗျားကို ROI (အမြတ်) အကြီးကြီး ပြန်ပေးလိမ့်မယ်။

ခင်ဗျားရဲ့ အနာဂတ်ကို ဂဏန်းပေါင်းစက်နဲ့ တွက်ကြည့်ပါ။ ဒီနေ့ ခင်ဗျား ဘာကို ရွေးမလဲ?

Privacy is Power...

ဒီဘက်ခေတ်မှာ လူတွေမှားနေကြတာတစ်ခုရှိတယ်။ အောင်မြင်မှုတိုင်း၊ ပျော်ရွှင်မှုတိုင်းကို Social Media ပေါ် တင်ပြနေမှ အထင်ကြီးခံရမယ်လို့ ထင်နေကြတာ။

တကယ်တော့... "Privacy is Power" ပါ။
လူတိုင်းကို အကုန်လျှောက်ပြောပြနေတာဟာ ကိုယ့်ရဲ့ အားနည်းချက်ကို ဖော်ပြနေတာနဲ့ အတူတူပဲ။ မင်းရဲ့ နောက်ထပ်ခြေလှမ်း (Next Move) ကို ဘယ်သူမှ မသိပါစေနဲ့။

- တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ် ကြိုးစားပါ။
- ရလဒ်ထွက်လာမှ သက်သေပြပါ။

မင်းအကြောင်းကို လူတွေ နည်းနည်းပဲ သိလေလေ၊ မင်းကို ချုပ်ကိုင်ဖို့ ခက်လေလေပဲ။ အောင်မြင်ချင်ရင် ပါးစပ်ကို ပိတ်ပြီး အလုပ်နဲ့ပဲ စကားပြောပါ။

အရာအားလုံးကို Share နေဖို့ မလိုဘူး။ မင်းရဲ့ တန်ဖိုးဟာ လူသိရှင်ကြား ကြေညာနေရတာမျိုး မဟုတ်ဘဲ မင်းရဲ့ Result မှာပဲ ရှိပါစေ။

ဒီခေတ်မှာ ငွေပိုရဖို့ အလုပ်တစ်ခုပြီးတစ်ခု ပြောင်းနေကြတာ...

တကယ်တော့ "အလုပ်အသစ်"
ရှာနေတာက အဖြေမဟုတ်ဘူး။

အလုပ်ဆိုတာ ကိုယ်ရှိမှ လည်ပတ်တာ။
ကိုယ်မရှိလည်း ပိုက်ဆံဝင်နေမယ့်
Income Stream ကို
တည်ဆောက်နိုင်မှ
Financial Freedom ဆိုတာ
ဖြစ်လာမှာ။

မှတ်ထားရမှာက...
Active Income ရှာနေသရွေ့
မင်းဟာ အလုပ်ရဲ့ ကျွန်ပဲ။
System တစ်ခုကို
တည်ဆောက်နိုင်မှ
မင်းဟာ ပိုက်ဆံရဲ့
သခင်ဖြစ်မယ်။
အလုပ်ထွက်ဖို့ပဲ
မစဉ်းစားနဲ့။
ကိုယ့်အတွက်
အလုပ်လုပ်ပေးမယ့်
လမ်းကြောင်း (Stream) တစ်ခုကို
အခုကတည်းက
စပြီး Build လုပ်ပါ။

လူငယ်ဆိုတာ...

လူငယ်တွေ ဘာလုပ်တတ်လဲလို့ မေးရင် "ချစ်တတ်တယ်" လို့ ဖြေတာဟာ အရမ်းလှပတဲ့ အဖြေတစ်ခုပါ။ ဒါပေမဲ့ ကျွန်တော် ထပ်လောင်းပြောချင်တာလေး တစ်ခုရှိတယ်။

ချစ်တတ်ရုံတင် မဟုတ်ဘူး၊ အားကိုးတတ်ရမယ်:
ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အားကိုးနိုင်အောင် အရင်ကြိုးစားပါ။ အချစ်ဆိုတာ ပေးဆပ်ခြင်းလို့ ပြောကြပေမဲ့၊ ကိုယ့်မှာ ဘာမှမရှိရင် ဘာမှပေးဆပ်လို့ မရဘူးလေ။

အရည်အချင်းကို အချစ်နဲ့ ယှဉ်တွဲပါ:
လူငယ်ဘဝမှာ အချစ်ကို ကိုးကွယ်တာထက်၊ ကိုယ့်ရဲ့ Passion ကို အချစ်နဲ့ တွဲဖက်ပြီး ရှေ့ဆက်ကြည့်ပါ။ အချစ်က သင့်ကို အောက်ခြေဆွဲချနေတာမျိုး မဟုတ်ဘဲ၊ သင့်ကို အောင်မြင်မှုဆီ တွန်းပို့ပေးတဲ့ ခွန်အား (Energy) တစ်ခု ဖြစ်နေဖို့ လိုပါတယ်။

ခံနိုင်ရည်ရှိပါ:
ချစ်တတ်သလိုပဲ၊ အသည်းကွဲတတ်ဖို့လည်း လိုတယ်။ အသည်းကွဲတယ်ဆိုတာ သင်ခန်းစာတစ်ခုပဲ။ အဲဒီကနေ သင်ယူပြီး ပိုရင့်ကျက်တဲ့ လူတစ်ယောက်အဖြစ် ပြောင်းလဲပစ်လိုက်ပါ။

ချစ်တတ်ခြင်းဟာ လူငယ်တွေရဲ့ အားသာချက်ပါ။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီအချစ်က သင့်ကို လူတော်တစ်ယောက် ဖြစ်လာစေဖို့ တွန်းအားပေးတဲ့အရာ ဖြစ်ရင်တော့ ပိုကောင်းတာပေါ့။

ဘာလို့ ကွာခြားသွားတာလဲ?

ခင်ဗျား တစ်လလုံး ပင်ပန်းခံမှ ရတဲ့ "ဆယ်သိန်း" ဆိုတဲ့ ပမာဏက... တချို့သူတွေအတွက် "တစ်နာရီစာ" အသုံးစရိတ်ပဲ ရှိနေတာကို မြင်လိုက်ရတဲ့အခါ...

ကျနော်တို့ တွေးမိတာ နှစ်ခုရှိတယ်။
၁။ ငါတို့လုပ်နေတဲ့ အလုပ်တွေပဲ မှားနေတာလား?
၂။ သူတို့ကပဲ ငါတို့ထက် ပိုဉာဏ်ကောင်းနေတာလား?
တကယ်တော့... နှစ်ခုလုံး မဟုတ်ပါဘူး။

အဖြေက "Leverage" (အရှိန်အဟုန်ကို အသုံးချနိုင်စွမ်း) မှာပဲ ကွာသွားတာပါ။ အလုပ်မှားတာ မဟုတ်ဘူး၊ Mechanism (စနစ်) ကွာသွားတာ။

လူအများစုက ကိုယ်တိုင်လုပ်မှ ရတဲ့ Linear Income (မျဉ်းဖြောင့်ဝင်ငွေ) နောက်ကို လိုက်နေချိန်မှာ၊ အောင်မြင်တဲ့သူတွေက "စနစ်" တစ်ခုကို တည်ဆောက်ပြီး အလုပ်လုပ်ခိုင်းကြတယ်။

ဉာဏ်ကောင်းတာ မဟုတ်ဘူး၊ အမြင် (Perspective) ကွာသွားတာ။သူတို့က ရုန်းကန်ဖို့ထက် "ဖြေရှင်းဖို့" ကို အာရုံစိုက်တယ်။ ပြဿနာကြီးလေလေ၊ ရတဲ့ Value က များလေလေပဲ။

မှတ်ထားရမှာက -
မင်းရဲ့ အားထုတ်မှု (Effort) က တန်ဖိုးရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲ့ဒီ Effort ကို ဘယ်နေရာမှာ သုံးမလဲဆိုတာက ပိုအရေးကြီးတယ်။ လှေလှော်နေတာချင်း တူရင်တောင် မြစ်ထဲမှာ လှော်တာနဲ့ ပင်လယ်ထဲမှာ လှော်တာ ရောက်ရှိမယ့် ခရီးချင်း မတူနိုင်ဘူး။

မင်း အလုပ်ကြိုးစားနေတာ မှားနေတာ မဟုတ်ဘူး။ မင်းရဲ့ ကြိုးစားမှုကို ဘယ်လို Scale Up လုပ်မလဲဆိုတာကိုပဲ စဉ်းစားဖို့ လိုတော့တာ။

ဘာလို့ ဘယ်အရာကိုမှ Free မပေးသင့်တာလဲ?

၁။ အလကားရရင် တန်ဖိုးမထားတတ်ကြဘူး။
ဒါက လူ့သဘာဝပဲ။ ခင်ဗျား စေတနာတွေ ဘယ်လောက်ပဲ ထားထား၊ တစ်ဖက်လူက ပေးဆပ်မှု (Sacrifice) တစ်ခုခု မလုပ်ရသရွေ့ အဲဒီအရာကို "အမှိုက်" လိုပဲ သဘောထားလိမ့်မယ်။ ခင်ဗျားရဲ့ အချိန်နဲ့ ပညာကို တန်ဖိုးဖြတ်တတ်ပါစေ။

၂။ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု မရှိရင် ရလဒ်မထွက်ဘူး။
ပိုက်ဆံပေးထားရတဲ့ သင်တန်းနဲ့ အလကားတက်ရတဲ့ သင်တန်း ဘယ်ဟာကို ပိုကြိုးစားမလဲ? ကိုယ့်အိတ်ထဲက တစ်ကျပ်ထွက်သွားမှ "နှမြောလို့" ဆိုတဲ့ စိတ်နဲ့ ပိုလုပ်ကြတာ။ ခင်ဗျားက Free ပေးလိုက်တာဟာ တစ်ဖက်လူကို ပျင်းအောင်၊ အလေးအနက်မထားအောင် မြှောက်ပင့်ပေးလိုက်သလို ဖြစ်နေတတ်တယ်။

၃။ Quality ကို ထိန်းသိမ်းဖို့ အရင်းအနှီးလိုတယ်။
ခင်ဗျားမှာလည်း မိသားစုရှိတယ်၊ စားဝတ်နေရေးရှိတယ်။ ခင်ဗျားရဲ့ အတတ်ပညာကို Free ပေးနေရုံနဲ့တော့ ခင်ဗျား ရှေ့ဆက်လို့ မရဘူး။ ခင်ဗျား ကိုယ်တိုင် ရပ်တည်နိုင်မှ တစ်ဖက်လူကို ပိုကောင်းတဲ့ Service တွေ၊ ပိုကောင်းတဲ့ ပညာတွေ ဆက်ပေးနိုင်မှာပါ။

၄။ Professional ဆန်ပါ။
"If you're good at something, never do it for free."
ဆိုတဲ့ စကားအတိုင်းပဲ။ ခင်ဗျား တကယ်တော်ရင် ခင်ဗျားရဲ့ လုပ်အားခကို တောင်းရဲရမယ်။ အဲဒါမှ ခင်ဗျားကို လူတွေက လေးစားမှာပါ။

Free ပေးတာဟာ ကုသိုလ်ရချင်လို့လား? ဒါမှမဟုတ် တစ်ဖက်လူကို တကယ် တတ်မြောက်စေချင်တာလား? တကယ် တတ်မြောက်စေချင်ရင်တော့ သူ့ကို တန်ဖိုးတစ်ခု ပေးဆပ်ခိုင်းလိုက်ပါ။ အဲဒါမှ သူလည်း အလေးအနက်ထားပြီး သင်ယူမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

Build Yourself!

နေရင်းထိုင်ရင်း စိတ်ဓာတ်ကျသလို ဖြစ်နေပြီလား?

"ဒီလိုဖြစ်ဖူးလား? လုပ်စရာရှိသလိုလို၊ မရှိသလိုလိုနဲ့... နေရင်းထိုင်ရင်း လူက ပျင်းရိမှိုင်တေလာပြီး စိတ်ဓာတ်တွေပါ ကျလာတာမျိုး"

ဒါဟာ သင်တစ်ယောက်တည်း ဖြစ်နေတာမဟုတ်သလို၊ သင်က ပျင်းလို့လည်း မဟုတ်ပါဘူး။ တကယ်တော့ ဒါဟာ သင့်ရဲ့ Brain (ဦးနှောက်) က သူ့ရဲ့ Energy တွေကို ဘယ်နေရာမှာ သုံးရမလဲဆိုတာ လမ်းပျောက်နေတဲ့ အခြေအနေပါ။

ဘာကြောင့် ဒီလိုဖြစ်ရတာလဲ?

၁။ Decision Fatigue (ဆုံးဖြတ်ချက်ချရလွန်းလို့ ပင်ပန်းခြင်း):
ဘာလုပ်ရမလဲဆိုတာ မပြတ်သားတဲ့အခါ ဦးနှောက်က "ဘာမှမလုပ်ဘဲ နေလိုက်တော့မယ်" ဆိုပြီး Shutdown ချလိုက်တာမျိုးပါ။

၂။ Dopamine Crash:
ဖုန်းတွေအကြည့်များတာ၊ ရည်ရွယ်ချက်မရှိဘဲ အချိန်ကုန်တာတွေက သင့်ရဲ့ "ပျော်ရွှင်မှုဟော်မုန်း" ကို လျော့နည်းစေပြီး လူကို အလိုလိုနေရင်း စိတ်ညစ်လာစေပါတယ်။

၃။ Lack of Structure:
ဘဝမှာ ရှင်းလင်းတဲ့ 'Plan' မရှိတဲ့အခါ စိတ်က လေလွင့်သွားပြီး အထီးကျန်သလို၊ အဓိပ္ပာယ်မရှိသလို ခံစားရတတ်ပါတယ်။
"စိတ်ညစ်နေဖို့ အချိန်မပေးပါနဲ့။ သင့်ရဲ့ Mindset ကို ပြောင်းလဲဖို့ အခုပဲ တစ်ခုခု စလုပ်လိုက်ပါ!"

ဒီလို ခံစားချက်မျိုးဝင်လာရင် '၅ မိနစ် Rule' ကို သုံးကြည့်ပါ။ ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် ၅ မိနစ်လောက် ထလုပ်လိုက်ပါ။ အိမ်သန့်ရှင်းရေးပဲဖြစ်ဖြစ်၊ လမ်းလျှောက်တာပဲဖြစ်ဖြစ်ပေါ့။ လှုပ်ရှားမှုကနေ စိတ်ဓာတ်တက်ကြွမှု (Action brings Motivation) ဆိုတာကို မမေ့ပါနဲ့။

ငယ်ငယ်ရွယ်ရွယ်နဲ့ 30 ကျော်လူလတ်ပိုင်းတစ်ယောက်လို တွေးခေါ်တတ်တာ...

ဒါဟာ ကောင်းချီးတစ်ခုလား၊ ကျိန်စာတစ်ခုလား?
အဖြေက ရှင်းပါတယ်။ "စောစောနိုးထခြင်း" ပါပဲ။

အများစုကတော့ ဒါကို ရင့်ကျက်တယ်လို့ မြင်ကြမယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒီနောက်ကွယ်မှာ ပေးဆပ်ရတဲ့အချက် (၃) ချက်ရှိတယ်။

၁။ အချိန်ကို ခိုးယူခံရခြင်း
တူတူတန်တန် ကစားရမယ့်အရွယ်၊ မှားရမယ့်အရွယ်မှာ "အကျိုးအမြတ်" နဲ့ "ရလဒ်" ကိုပဲ ကြည့်တတ်သွားတဲ့အခါ... မင်းရဲ့ ကလေးဆန်မှုကို မင်းကိုယ်တိုင် သတ်ပစ်လိုက်သလို ဖြစ်တတ်တယ်။

၂။ အထီးကျန်ခြင်း
မင်းနဲ့ရွယ်တူတွေက Game အကြောင်း၊ အပျော်အပါးအကြောင်း ပြောနေချိန်မှာ မင်းက Business နဲ့ Life အကြောင်း တွေးနေမယ်။ စကားပြောဖော် နည်းလာမယ်။ ဒါဟာ ရင့်ကျက်မှုရဲ့ Side Effect ပဲ။

၃။ High-Return (အကျိုးအမြတ် မြင့်မားခြင်း)
ဒါပေမဲ့ အားသာချက်ကတော့ တခြားသူတွေ ၃၀ ကျော်မှ သိလာမယ့် အမှားတွေကို မင်းက ၂၀ မှာတင် ကြိုသိနေတာ။ မင်းမှာ ပြင်ဆင်ချိန် ၁၀ နှစ် ပိုသာသွားတယ်။

လူငယ်တွေကို အဓိက မျှဝေချင်တာကတော့...
အသက်အရွယ်ထက် ပိုတွေးတတ်တာ မမှားပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ "တွေးတာပဲ ရှိပြီး မလုပ်ဖြစ်တာ" ကမှ တကယ့်ပြဿနာ။

- ၃၀ ကျော်လို တွေးပါ။
- ၂၀ အရွယ်လို အားအင်အပြည့်နဲ့ အလုပ်လုပ်ပါ။
- ပြီးတော့... ကိုယ့်အသက်အရွယ်မှာ ခံစားသင့်တဲ့ ပျော်ရွှင်မှုကိုလည်း လွှတ်မချလိုက်ပါနဲ့။

ရင့်ကျက်မှုဆိုတာ အပြုံးပျောက်သွားတာကို မဆိုလိုပါဘူး။ ပိုပြီး တည်ငြိမ်သွားတာကိုပဲ ဆိုလိုတာပါ။