BioHealth Clinical Laboratory

ထမင်းစားပြီးတိုင်း အိပ်ငိုက်နေပြီလား? လူတိုင်းသတိမထားမိတဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ လျှို့ဝှက်အချက်ပေးချက် (၅) ချက်

ထမင်းဝဝစားပြီး ငါးမိနစ်၊ ဆယ်မိနစ်လောက်နေရင် မျက်လုံးတွေ မှေးလာပြီး တစ်ကိုယ်လုံး လေးလံထိုင်းမှိုင်းသွားတဲ့ ခံစားချက်မျိုးကို ကြုံဖူးမှာပါ။ ကျွန်တော်တို့အားလုံး "အစားစားပြီးရင် အိပ်ချင်တာ သဘာဝပဲ" လို့ အလွယ်တကူ ပြောလေ့ရှိကြပေမဲ့ ဆရာဝန်တစ်ယောက်အနေနဲ့ ပြောရရင် ဒါဟာ သင့်ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းပိုင်းမှာ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ ဇီဝကမ္မဗေဒဆိုင်ရာ တိုက်ပွဲတစ်ခုရဲ့ ရလဒ်ဖြစ်နိုင်သလို သင့်ကျန်းမာရေးအတွက် အရေးကြီးတဲ့ အချက်ပေးချက်တစ်ခုလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
၁။ သကြားလှိုင်းထောင်တတ်ပြီး ပြိုကျခြင်း (𝗦𝗽𝗶𝗸𝗲 & 𝗖𝗿𝗮𝘀𝗵) နှင့် ခန့်မှန်းလို့မရတဲ့သွေးတွင်းသကြားဓာတ် လောင်းကစားပွဲ
မြန်မာလူမျိုးတွေရဲ့ နေ့စဉ်အစားအစာမှာ ပါဝင်လေ့ရှိတဲ့ ထမင်းဖြူ၊ ခေါက်ဆွဲ၊ မုန့်ချိုတွေအပြင် လက်ဖက်ရည်ချို၊ အချိုရည်နဲ့ ဆိုဒါတွေဟာ သွေးထဲကို သကြားဓာတ်တွေ အရမ်းမြန်မြန် ရောက်ရှိသွားစေပါတယ်။ အဲဒီအခါ ခန္ဓာကိုယ်က 𝗜𝗻𝘀𝘂𝗹𝗶𝗻 ဟော်မုန်းကို အလုံးအရင်းနဲ့ ထုတ်လုပ်လိုက်ပြီး သကြားဓာတ်တွေကို ဆဲလ်တွေထဲ အတင်းသွတ်သွင်းလိုက်ပါတယ်။
ပြဿနာက အဲဒီမှာတင် မရပ်သွားပါဘူး။ အင်ဆူလင်က အရမ်းမြန်မြန်နဲ့ အရမ်းအလုပ်လုပ်လိုက်တဲ့အတွက် သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ဟာ မူလအခြေအနေအောက်ကိုပါ ရုတ်တရက် ထိုးကျသွားပါတယ်။ ဒါကို "သကြားလှိုင်းထောင်တတ်ပြီး ပြိုကျခြင်း (𝗦𝗽𝗶𝗸𝗲 & 𝗖𝗿𝗮𝘀𝗵)" လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ဒီလို စွမ်းအင်တွေ ရုတ်တရက် ပြိုဆင်းသွားတဲ့အခါ အားယုတ်ခြင်း၊ မူးဝေခြင်းနဲ့ အိပ်ချင်စိတ် ပြင်းပြခြင်းတွေကို ခံစားရတော့တာပါ။ ဒါကို ကာကွယ်ဖို့ဆိုရင် ကစီဓာတ်ချည်းပဲ စားမယ့်အစား ပရိုတင်း (𝗣𝗿𝗼𝘁𝗲𝗶𝗻) နဲ့ အမျှင်ဓာတ် (𝗙𝗶𝗯𝗲𝗿) ကို တွဲဖက်စားသုံးဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
“သွေးထဲကို သကြားဓာတ် အရမ်းမြန်မြန်ရောက်သွားရင် ခန္ဓာကိုယ်က အင်ဆူလင်ကို အလုံးအရင်း ထုတ်ပစ်လိုက်တယ်။ အဲဒီအခါ သကြားဓာတ်က မူလအခြေအနေအောက်ကို ပြန်ကျသွားပြီး စွမ်းအင်ရုတ်တရက် ကျဆင်းသွားတာကို ‘𝗦𝗽𝗶𝗸𝗲 & 𝗖𝗿𝗮𝘀𝗵’ လို့ ခေါ်ပါတယ်။”
၂။ အစာအိမ်နှင့် ဦးနှောက်ကြားက စွမ်းအင်လုပွဲ (𝗧𝗵𝗲 𝗜𝗻𝘁𝗲𝗿𝗻𝗮𝗹 𝗣𝗼𝘄𝗲𝗿 𝗦𝗵𝗶𝗳𝘁)
ဗိုက်ထဲကို အစာတွေ ဝင်သွားတာနဲ့ ခန္ဓာကိုယ်က "အခု အစာချေဖို့ အချိန်တန်ပြီ" လို့ ဆုံးဖြတ်လိုက်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်ဟာ သွေးစီးဆင်းမှု အမြောက်အမြားကို အစာအိမ်နဲ့ အူလမ်းကြောင်းဆီ အာရုံစိုက်ပြီး ပို့ဆောင်ပေးလိုက်ပါတယ်။
အကျိုးဆက်အနေနဲ့ ဦးနှောက်ဆီကို စီးဆင်းတဲ့ သွေးပမာဏနဲ့ စွမ်းအင် (𝗙𝘂𝗲𝗹) အနည်းငယ် လျော့နည်းသွားပြီး ခန္ဓာကိုယ်က "အနားယူခြင်းနှင့် အစာချေခြင်း" (𝗥𝗲𝘀𝘁 𝗮𝗻𝗱 𝗗𝗶𝗴𝗲𝘀𝘁) မုဒ်ထဲကို အလိုအလျောက် ရောက်ရှိသွားပါတယ်။ ဒါကို သိပ္ပံနည်းကျအားဖြင့် 𝗣𝗼𝘀𝘁𝗽𝗿𝗮𝗻𝗱𝗶𝗮𝗹 𝘀𝗼𝗺𝗻𝗼𝗹𝗲𝗻𝗰𝗲 သို့ အစာချေပြီးနောက် အာရုံကြောတုံ့ပြန်မှုလို့ ခေါ်ပါတယ်။ ထမင်းစားပြီးပြီးချင်း လှုပ်မရအောင် အိပ်ချင်နေတာဟာ ဒီဖြစ်စဉ်ကြောင့် ဖြစ်တာဆိုပေမဲ့ တစ်နေ့လုံး ဒီလိုမျိုး ဖြစ်နေရင်တော့ ပုံမှန်မဟုတ်တော့ပါဘူး။
၃။ ခန္ဓာကိုယ်ကို ငြိမ်ကျသွားစေတဲ့ ဟော်မုန်းကော့တေး (𝗧𝗵𝗲 𝗛𝗼𝗿𝗺𝗼𝗻𝗮𝗹 𝗖𝗼𝗰𝗸𝘁𝗮𝗶𝗹)
အထက်မှာပြောခဲ့တဲ့ သွေးစီးဆင်းမှု အပြောင်းအလဲဖြစ်နေချိန်မှာတင် ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ ဟော်မုန်းဓာတ်တွေကလည်း တစ်ပြိုင်နက်တည်း အလုပ်လုပ်နေတာကြောင့် အိပ်ချင်စိတ်ကို "နှစ်ဆ" ဖြစ်စေပါတယ်။ အစာစားလိုက်တဲ့အခါ အင်ဆူလင် တက်လာသလို၊ စိတ်ကို အပန်းပြေစေတဲ့ ဆီရိုတိုနင် (𝗦𝗲𝗿𝗼𝘁𝗼𝗻𝗶𝗻) ဟော်မုန်းလည်း မြင့်တက်လာပါတယ်။
ဒီဆီရိုတိုနင်ကနေတစ်ဆင့် အိပ်စက်ခြင်းကို အားပေးတဲ့ မယ်လာတိုနင် (𝗠𝗲𝗹𝗮𝘁𝗼𝗻𝗶𝗻) အိပ်ဟော်မုန်းဆီသို့ ဦးတည်သွားတဲ့ "𝗣𝗶𝗽𝗲𝗹𝗶𝗻𝗲" တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ထမင်း၊ ပေါင်မုန့်နဲ့ ခေါက်ဆွဲလို ကစီဓာတ်များတဲ့ အစာတွေဟာ ဒီအနားယူစေတဲ့ ဟော်မုန်းတွေကို ပိုမိုလှုံ့ဆော်ပေးတာကြောင့် အစားစားပြီးတာနဲ့ အိပ်ရာထဲ လဲချင်စိတ် ပေါက်လာရခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
“ထမင်းစားပြီး အလုပ်တစ်ခုခုလုပ်ရင် ထိုင်ချင်တယ်၊ လဲချင်တယ် ဆိုတာ ဟော်မုန်းကြောင့်ပါ။”
၄။ မြန်မာ့လူနေမှုပုံစံနှင့် ညစာနောက်ကျခြင်းရဲ့ ထောင်ချောက်
မြန်မာလူမျိုး အတော်များများမှာ တွေ့ရတဲ့ မနက်စာကို ကျော်သွားပြီး ညနေနောက်ကျမှ ဆီပြန်ဟင်း (𝗛𝗲𝗮𝘃𝘆 𝗼𝗶𝗹-𝗯𝗮𝘀𝗲𝗱 𝗰𝘂𝗿𝗿𝗶𝗲𝘀) တွေနဲ့ ထမင်းအဝစားတတ်တဲ့ အလေ့အထဟာ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ သဘာဝနာရီ (𝗖𝗶𝗿𝗰𝗮𝗱𝗶𝗮𝗻 𝗥𝗵𝘆𝘁𝗵𝗺) နဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်နေပါတယ်။ ညဘက်ဟာ ခန္ဓာကိုယ်က အနားယူဖို့ ပြင်ဆင်နေချိန် ဖြစ်တဲ့အတွက် အစာချေဖျက်နှုန်းက အလွန်နှေးကွေးပါတယ်။ ညဘက် လေးလံတဲ့ အစားအစာတွေ စားခြင်းကြောင့် အောက်ပါဆိုးကျိုးတွေကို ခံစားရနိုင်ပါတယ် -
• အစာချေဖျက်မှု နှေးကွေးပြီး ဗိုက်အောင့်၊ လေပွခြင်း
• ခန္ဓာကိုယ် ရောင်ရမ်းခြင်း (𝗜𝗻𝗳𝗹𝗮𝗺𝗺𝗮𝘁𝗶𝗼𝗻)
• အိပ်မပျော်ခြင်း သို့မဟုတ် အိပ်ရေးမဝခြင်း
• နောက်တစ်နေ့ မနက်ပိုင်းတွင် ပင်ပန်းနုံးချိနေခြင်း
ဒါကြောင့် ည ၇ နာရီကျော်ရင် အစားအစာကို အပေါ့ပါးဆုံးပဲ စားသုံးဖို့ အထူးအကြံပြုလိုပါတယ်။
၅။ သတိပေးချက်များ - သာမန်အိပ်ငိုက်ခြင်း မဟုတ်နိုင်တဲ့ အခြေအနေများ
ဒီနေရာမှာ ဆရာဝန်တစ်ယောက်အနေနဲ့ အလေးအနက် သတိပေးချင်တာကတော့… အစားတိုင်း စားပြီးတိုင်း မူးဝေတာ၊ အလွန်အမင်း မောပန်းတာနဲ့ ဦးနှောက်မှေးမှောင် (𝗕𝗿𝗮𝗶𝗻 𝗳𝗼𝗴) တာတွေ ဖြစ်နေရင် ဒါဟာ သာမန်အိပ်ငိုက်တာ မဟုတ်ဘဲ အောက်ပါကျန်းမာရေးပြဿနာတွေရဲ့ လက္ခဏာ ဖြစ်နေတတ်ပါတယ် -
• 𝗜𝗻𝘀𝘂𝗹𝗶𝗻 𝗥𝗲𝘀𝗶𝘀𝘁𝗮𝗻𝗰𝗲 (အင်ဆူလင် ခံနိုင်ရည်ရှိခြင်း)
• 𝗣𝗿𝗲𝗱𝗶𝗮𝗯𝗲𝘁𝗲𝘀 (ဆီးချိုရောဂါ အကြိုအဆင့်)
• 𝗧𝗵𝘆𝗿𝗼𝗶𝗱 𝗽𝗿𝗼𝗯𝗹𝗲𝗺𝘀 (သိုင်းရွိုက် ပြဿနာများ)
• 𝗥𝗲𝗮𝗰𝘁𝗶𝘃𝗲 𝗛𝘆𝗽𝗼𝗴𝗹𝘆𝗰𝗲𝗺𝗶𝗮 (သွေးတွင်းသကြားဓာတ် မတည်ငြိမ်ခြင်း)
ဒီလို အခြေအနေမျိုးတွေကို "ထမင်းစားလို့ အိပ်ငိုက်တာပါ၊ အလေ့အကျင့်ပါ" ဆိုပြီး ပေါ့ပေါ့တန်တန် မယူဆသင့်ပါဘူး။ ဒါဟာ သင့်ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ဇီဝြဖစ်ပျက်မှုစနစ်က အကူအညီတောင်းနေတာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

💡 မြန်မာ့လူနေမှုပုံစံအတွက် လက်တွေ့ကျသော အစီအစဉ် (𝗔𝗰𝘁𝗶𝗼𝗻 𝗣𝗹𝗮𝗻)
မိမိရဲ့ စွမ်းအင်တွေကို ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းဖို့အတွက် နေ့စဉ် စားသောက်မှုပုံစံကို အခုလို ပြောင်းလဲကြည့်ဖို့ အကြံပြုလိုပါတယ် -
𝟭. မနက်စာကို အာဟာရ "ပြောင်းစား" ပါ။ 𝗦𝗽𝗶𝗸𝗲 ကို ဖိတ်ခေါ်နေတဲ့ လက်ဖက်ရည်ချိုနဲ့ မုန့်ထုပ်တွေအစား စွမ်းအင်ကို ထိန်းညှိပေးမယ့် ကြက်ဥပြုတ်၊ ပဲပြုတ် သို့ ငှက်ပျောသီးတို့ကို ပြောင်းလဲစားသုံးပါ။
𝟮. နေ့လယ်စာတွင် ပရိုတင်းဖြင့် ထိန်းညှိပါ။ ထမင်းတစ်ပွဲမှာ အသား၊ ငါး၊ ပဲ သို့ တို့ဟူး ပါအောင် စားပါ။ ဟင်းသီးဟင်းရွက် (အမျှင်ဓာတ်) နဲ့ တွဲစားခြင်းက 𝗦𝘂𝗴𝗮𝗿 𝗖𝗿𝗮𝘀𝗵 မဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးပါတယ်။
𝟯. ညစာကို စောစောနှင့် ပေါ့ပေါ့ပါးပါးစားပါ။ ည ၇ နာရီ နောက်ပိုင်းတွင် ဆီကြော်စာများ၊ ဆီစိမ်ဟင်းများနှင့် လေးလံသော ထမင်းစားခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
𝟰. အချိုရည်နှင့် လက်ဖက်ရည်ချိုကို သတိထားပါ။ အစားအသောက် ကြားထဲမှာ သကြားဓာတ် တက်လိုက်ကျလိုက် ဖြစ်နေခြင်းက ခန္ဓာကိုယ်ကို အလွန်ပင်ပန်းစေပါတယ်။
အစာစားပြီးနောက် အိပ်ငိုက်ခြင်းဟာ လူတိုင်းမှာ ဖြစ်တတ်ပေမဲ့၊ ကိုယ့်ရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝကို ထိခိုက်လာပြီဆိုရင်တော့ ဆရာဝန်နဲ့ တိုင်ပင်ဖို့ မတုံ့ဆိုင်းပါနဲ့။ ဆရာဝန်တွေဆီမှာ သွေးတွင်းသကြားဓာတ်၊ အင်ဆူလင်ပမာဏ၊ သိုင်းရွိုက်နဲ့ ဗီတာမင်ချို့တဲ့မှုတွေကို တိတိကျကျ သွားစစ်ဆေးလို့ ရပါတယ်။
တစ်ခါတလေမှာ အစားအသောက် ပြင်လိုက်ရုံနဲ့ သက်သာသွားနိုင်သလို၊ လိုအပ်ရင်လည်း လျင်မြန်စွာ ကုသမှု ခံယူသင့်ပါတယ်။ "ဘာမှမသိဘဲ အမြဲပင်ပန်းနေတာ" က ကိုယ့်ဘဝအတွက် ဘာမှအဆင်မပြေပါဘူး။ မိမိရဲ့ စွမ်းအင်ကို ပြန်ရှာဖို့ ပထမဆုံးခြေလှမ်းက မိမိခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ အချက်ပြမှုကို နားထောင်ဖို့ပါပဲ။
“ကိုယ့်ကိုယ်ကို ‘အလေ့အကျင့်ပဲ’ လို့ လွယ်လွယ်မတွေးပစ်လိုက်ပါနဲ့။ တစ်ခါတလေ ဒါဟာ အခြေခံကျန်းမာရေးပြဿနာတစ်ခုရဲ့ အစောဆုံးသတိပေးချက်ဖြစ်နေတတ်တယ်။ ကျန်းမာပျော်ရွှင်ပါစေ။
----------------------------------------
📑 ဒီလိုမျိုးကျန်းမာရေးဆောင်းပါးတွေနဲ့ ဗဟုသုတတွေကို စဉ်ဆက်မပြတ်ဆက်လက်ဖတ်ရှုနိုင်ဖို 𝗕𝗶𝗼𝗛𝗲𝗮𝗹𝘁𝗵 (ဇီဝကျန်းမာ ရောဂါရှာဖွေရေး ဓာတ်ခွဲခန်း) ရဲ့ 𝗖𝗵𝗮𝗻𝗻𝗲𝗹 များကို 𝗟𝗶𝗸𝗲 𝗮𝗻𝗱 𝗙𝗼𝗹𝗹𝗼𝘄 လုပ်ထားဖိုမမေ့ပါ‌နဲ့နော်

𝗩𝗶𝗯𝗲𝗿 : 𝗵𝘁𝘁𝗽𝘀://𝗶𝗻𝘃𝗶𝘁𝗲.𝘃𝗶𝗯𝗲𝗿.𝗰𝗼𝗺/?𝗴𝟮=𝗔𝗤𝗕𝗬𝗬%𝟮𝗕𝘁𝘆𝗪𝗠𝗣𝗪𝗹𝗹𝗛𝟭𝗶𝘀𝘇𝗩𝗾𝘅𝗶𝗱𝗿𝗝𝗽𝗧𝗼𝗘𝗢𝟲𝗤𝘂𝗽𝗻𝗽𝗚𝟴𝗽𝗦𝟰𝗻𝗞𝗗𝗤𝗨𝗙%𝟮𝗙𝗴𝟰𝗭𝟲𝟬𝗠𝗪𝗔𝗥%𝟮𝗕𝗥𝗣𝗳𝟯𝗜

𝗧𝗲𝗹𝗲𝗴𝗿𝗮𝗺 : 𝗵𝘁𝘁𝗽𝘀://𝘁.𝗺𝗲/𝗯𝗶𝗼𝗵𝗲𝗮𝗹𝘁𝗵𝗺𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿

𝗧𝗶𝗸𝗧𝗼𝗸 : 𝗵𝘁𝘁𝗽𝘀://𝘄𝘄𝘄.𝘁𝗶𝗸𝘁𝗼𝗸.𝗰𝗼𝗺/@𝗯𝗶𝗼𝗵𝗲𝗮𝗹𝘁𝗵.𝗺𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿

𝗪𝗲𝗯𝘀𝗶𝘁𝗲 : 𝘄𝘄𝘄.𝗯𝗶𝗼𝗵𝗲𝗮𝗹𝘁𝗵𝗺𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿.𝗰𝗼𝗺

#ထမင်းစားပြီးအိပ်ငိုက် #𝗕𝗹𝗼𝗼𝗱𝗦𝘂𝗴𝗮𝗿𝗦𝗽𝗶𝗸𝗲 #𝗠𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿𝗛𝗲𝗮𝗹𝘁𝗵 #𝗣𝗼𝘀𝘁𝗠𝗲𝗮𝗹𝗙𝗮𝘁𝗶𝗴𝘂𝗲 #𝗦𝗽𝗶𝗸𝗲𝗔𝗻𝗱𝗖𝗿𝗮𝘀𝗵 #ဆရာဝန်အကြံပြုချက် #𝗜𝗻𝘀𝘂𝗹𝗶𝗻𝗥𝗲𝘀𝗶𝘀𝘁𝗮𝗻𝗰𝗲 #𝗘𝗻𝗲𝗿𝗴𝘆𝗖𝗿𝗮𝘀𝗵 #𝗕𝗶𝗼𝗛𝗲𝗮𝗹𝘁𝗵 #𝗛𝗲𝗮𝗹𝘁𝗵𝗘𝗱𝘂𝗰𝗮𝘁𝗶𝗼𝗻 #ဇီဝကျန်းမာ