Pyae

၁။ ပညာရေးဝန်ကြီး - Dr.မျိုးသိမ်းကြီး
ဟ
၂။ ပညာရေး ဒုတိယဝန်ကြီး - ဦးဝင်းမော်ထွန်း

၃။ ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန၏ရည်ရွယ်ချက်နှင့်တာဝန် -


1.ကျောင်းနေအရွယ်လူငယ်အားလုံးပညာသင်ယူခွင့်ရှိစေရန်။

2.မြန်မာနိူင်ငံ၏ပညာရေးအဆင့်အတန်းမြင့်မာလာစေရန်။

#ပညာရေးဆောင်ပုဒ်များ

၁။ ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနဆောင်ပုဒ် - စိတ်ဓာတ်၊စည်းကမ်း၊ပညာ
၂။ ပညာရေးဆောင်ပုဒ် - ပညာရေးဖြင့် ခေတ်မီဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်သော နိုင်ငံတော်ကြီး တည်ဆောက်အံ့။
၃။ ဘက်စုံပညာရေး ဆောင်ပုဒ် - ကာယ၊ ဥာဏ၊ စာရိတ္တနှင့် ရသ၊ သက်မွေး ဘက်စုံပညာရေး။
၄။ မိဘ ဆရာ အသင်းဆောင်ပုဒ် - မိဘဆရာပူးပေါင်း ကလေးပညာကောင်း။
၅။ ကျောင်းကောင်စီဆောင်ပုဒ် - 1.အများအကျိုးဆောင်ကိုယ့်အကျိုးအောင်။ 2.စုပေါင်းညီညာအောင်ကြောင်းဖြာ။
၆။ စာပေဗိမာန်ဆောင်ပုဒ် -အမှောင်ခွင်း၍အလင်းဆောင်အံ့။
၇။ ပညာတန်ဆောင်ဆောင်ပုဒ် - ပညာ၊သမာ၊အာဘာ နတ္ထိ။
၈။စာတတ်မြောက်ရေးနေ့ဆောင်ပုဒ် -"စာတတ်မြောက်ရေးဆောင်ရွက်စို့ငြိမ်းချမ်းရေးကိုတည်ဆောက်ဖို့"
၉။ဆရာများနေ့ဆောင်ပုဒ် -"လူဘောင်အဖွဲအစည်းစဉ်ဆက်မပြတ်တိုး၊တတ်ရေးဆရာ့စွမ်းရည်မြှင့်တင်ပေး"
၁၀။ကမ္ဘာ့ဆရာများနေ့ဆောင်ပုဒ် - "ဆရာများကို တန်ဖိုးထားလို့ သူတို့အဆင့်အတန်းကို မြှင့်တင်စို့" (Valuing Teachers,Improving
their Status)
၁၁။အခြေခံပညာကျောင်းများ၏ဆောင်ပုဒ် - "စိတ်ဓာတ်-စည်းကမ်း-ပညာ"
>ကမ္ဘာ့ဆရာများနေ့(World Teacher' Day) - အောက်တိုဘာလ(၅)ရက် (ဆရာများနေ့ကို ၁၉၆၆တွင်စတင်ခဲ့သည်။)
>စာတတ်မြောက်ရေးနေ့ကို 1956 အီရန်နိုင်ငံတွင်စတင်ခဲ့သည်။
>၊စာတတ်မြောက်ရေးနေ့ဆောင်ပုဒ်ကို ယူနတ်စကိုအဖွဲ့ကြီးမှသတ်မှတ်ပေးသည်။
>နိုင်ငံတကာစာတတ်မြောက်ရေးနေ့စက်တင်ဘာလ(8)ရက်

>ပညာယူနည်း၃သွယ် -

1.ကျောင်းတွင်းပညာရေး(Formal Education)၊

2.ကျောင်းပြင်ပပညာရေး (Non-Formal Education)

3.ကိုယ်တိုင်သတ်မှတ်သင်ယူပညာရေး (Informal Education)

>ကျောင်း၏ကျင့်ရာ ခုနှစ်ဖြာ

၁။ကျောင်း၏မြင့်မြတ်ခြင်းဆိုသည်မှာ ဆရာသမားကိုရိုသေလေးစားခြင်း၊
၂။ကျောင်း၏အနှစ်သာရမှာ စည်းကမ်းရှိခြင်း၊စာကြိုးစားခြင်း။
၃။ကျောင်း၏ငြိမ်းချမ်းခြင်းဆိုသည်မှာ တစ်ဦးပေါ်တစ်ဦး မေတ္တာသစ္စာရှိခြင်း။
၄။ကျောင်း၏ကျက်သရေဆိုသည်မှာ ကျောင်း၏ ဝန်းကျင်သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ခြင်း။
ကျောင်း၏ဂုဏ်သတင်းဆိုသည်မှာ အများအကျိုးသယ်ပိုးဆောင်ရွက်ခြင်း။
၆။ကျောင်း၏ပျော်ရွှင်ခြင်းဆိုသည်မှာ စည်းလုံးညီညွတ်ခြင်း။
၇။ကျောင်း၏ပင်မအလုပ်ဆိုသည်မှာ နိုင်ငံသားကောင်းမွေးထုတ်ပေးခြင်း။

>ကျောင်းကောင်စီ၏ သစ္စာ အဓိဋ္ဌာန် ၄ချက်မှာ

၁။မိမိကိုယ်ကိုကောင်းအောင်ကြိုးစားမည်
၂။မိမိအတန်းကိုကောင်းအောင်ကြိုးစားမည်။
၃။မိမိကျောင်းကိုကောင်းအောင်ကြိုးစားမည်။
၄။မိမိတိုင်းပြည်အတွက်ကောင်းအောင်ကြိုးစားမည်

>စည်းကမ်းလိုက်နာမှုနှစ်မျိုး -

(1)အကြောက်တရားနှင့်ယှဉ်သည့်လိုက်နာမှု (2)အသိတရားနှင့်ယှဉ်သည့်လိုက်နာမှု။

>ကျောင်းလုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်မှုအဆင်၁၂ချက်ကိုခွဲခြားထားသည့်အပိုင်း၂ပိုင်းမှာ

၁။စီမံအုပ်ချုပ်ရေးအပိုင်း ၂။သင်ကြားရေးအပိုင်း

> မြန်မာ့ပညာရေး ရည်မှန်းချက်
"မျက်မှောက်ကာလဖြစ်သော ပညာခေတ်စိန်ခေါ်မှုကို ရင်ဆိုင်နိုင်မည့် အစဉ်လေ့လာသင်ယူနိုင်သော လူ့ဘောင်အဖွဲ့အစည်းကို
ဖန်တီးပေးနိုင်သည့် ပညာရေးစနစ်တစ်ခု ဖြစ်ထွန်းလာစေရန်"

>မြန်မာနိုင်ငံ၏ပညာရေး မူဝါဒ(4)ရပ်

(1)အခြေခံပညာကို လူတိုင်းသင်ယူခွင့်ရရှိစေရန်
(2)ကိုယ်ကျင့်တရား စာရိတ္တမြင့်မားမှုကို အခြေခံရန်
(3)နိုင်ငံတော်တည်ဆောက်မှုအတွက် လိုအပ်သော သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာအပါအဝင် ပညာရပ်အသီးသီးကို တိုးတက်ပြန့်ပွားစေရန်
(4)နိုင်ငံတော်၏ ကျေးဇူးသစ္စာခံပြီး နိုင်ငံတော်တည်ဆောက်မှုအတွက်အလုပ်အကျွေးပြုမည့် အတတ်ပညာရှင် အသိပညာရှင်များ
ကျွမ်းကျင်သည့်လုပ်သားကောင်းများနှင့်လက်တွေ့လုပ်ဆောင်နိုင်မည့် တတ်ကျွမ်းသော ပညာရှင်များမွေးထုတ်ပေးရန်

>ဆရာကောင်းဖြစ်ဖို့"စ"ငါးလုံးနှင့်"အ"ငါးလုံး
`စ´ငါးလုံး

၁.စိတ်ဓာတ်မွန်မြတ်ခိုင်မာခြင်း
၂.စေတနာမှန်ခြင်း
၃.စည်းကမ်းရိုသေလိုက်နာခြင်းနှင့်စာရိတ္တကောင်းခြင်း
၄.စာပေကိုစနစ်တကျလေ့လာခြင်း
၅.စိစစ်ဝေဖန်သည့်အလေ့အကျင့်ပျိုးထောင်ခြင်း
`အ´ငါးလုံး
၁.အဂတိတရားလေးပါးရှောင်ပါ
၂.အရှက်မရှိလူမျိုးအလဇ္ဇီဖြစ်ခြင်းကိုရှောင်ပါ
၃.အချောင်ခိုမှုကိုရှောင်ပါ
၄.အစွန်းရောက်မှုကိုရှောင်ပါ
၅.အသပြာလောက၏လွှမ်းမိုးမှုကိုရှောင်ပါ

>ဆရာ့ဝတ်ငါးပါး
၁။အတတ်လည်းသင် ၂။ ပဲ့ပြင်ဆုံးမ ၃။ သိပ္ပမချန်
၄။ဘေးရန် ဆီးကာ ၅။သင့်ရာအပ်ပို့ ဆရာတို့ ကျင့်ဖို့ဝတ်ငါးဖြာ။
>တပည့်ဝတ်ငါးပါး
၁။ညီညာထကြွ ၂။ဆုံးမနာယူ ၃။ လာမူကြိုဆီး
၄။ထံနီးလုပ်ကြွေး ၅။ သင်တွေးအံရွတ်
တပည့်ဝတ် မချွတ်ငါးခုသာ။

>နာယကဂုဏ်ခြောက်ပါး
၁။ခမာ - သည်းခံခြင်း
၂။ဇာဂရိယ - နိုးကြားခြင်း
၃။ဥဋ္ဌာန - ထကြွလုံ့လရှိခြင်း
၄။ သံဝိဘာဂ- ဝေဖန်ပေးကမ်းတတ်ခြင်း
၅။ ဒယာ - သနားခြင်း
၆။ ဣက္ခဏာ - အမြော်အမြင်ရှိခြင်း

>အနာယကဂုဏ်
၁။ ဂဏန်း ၂။ ပုတ်သင် ၃။ ကိုင်းပင် ၄။ နွားသိုး ၅။လိပ်မျိုး
၆။ ခွေးအ အ နာယက။

~ခင်ပွန်းကြီးဆယ်ပါး~
၁။ဘုရား ၂။ရဟန်တာ ၃။ပစ်စကေဗုဒ်ဓါ
၄။အဂဂြသာဝက ၅။အမိ ၆။အဖ
၇။ဆရာ ၈။အသက်ကြီးသူ ၉။တရားပေးသူ
၁၀။အဝတ်အစားပေးသူ

၁။ပညာသင်အချိုး KG+5 : 4 : 3
၂။အခမဲ့ပညာရေးစတင်နှစ် - မူလတန်း -၂၀၁၁-၂၀၁၂ ၊အလယ်တန်း -၂၀၁၂-၂၀၁၃၊ အလယ်တန်း -၂၀၁၃-၂၀၁၄
၃။စင်(၃)စင် - ၁၊ဆေးလိပ်ကင်းစင်၊ ၂၊အမှိုက်ကင်းစင်၊ ၃၊ခြင်ကျားကင်းစင်
၄။ကိုယ်ပိုင်ကျောင်းစုစုပေါင်း ၃၃၅
၅။၂၀၁၅အခြေခံစာတတ်မြောက်ရေးလုပ်ရှားမူ့ကာလ ဧပြီလ၁ရက်နေ့မှမေလ၁၅ရက်
၆။၂၀၁၄-၂၀၁၅ ပညာရေးအသုံးစရိတ် ၅.၉၆%
၇။ကျောင်းအပ်နှံရေးသီတင်းပတ် ဇွန်လပထမအပတ်
၈။အမျိုးသားပညာရေးဥပေပြဌာန်းနေ့ ၂၀၁၄ စက်တင်ဘာလ ၃၀
၉။၂၀၁၄-၂၀၁၅ စာတတ်မြောက်မှု့နှုန်း ၉၅.၁၃%
၁၀။ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် ၂၄ခု
၁၁။အဆင့်မြင့်ကွန်ပျူတာ ၂ခု
၁၅။မြန်မာနိုင်ငံကင်းထောက်ချုပ် ဒေါ်တင်လှကြည်
၁၆။ကင်းထောက်ဒုတိယဥက္ကဌ ဒေါ်ခင်စောဥမ္မာ
၁၇။အအအ မှာ အရေး၊အဖတ်၊အတွက်
၁၈။အအအပြိုင်တူရွက်ဆိုသောစကားလုံး ဝ ထ က လ သ
၁၉။KGအရှည် Kinder garten
၂၀။ကျေးရွာစာကြည့်တိုက်ပေါင်း ၅၅၅၇၅

၂၀၁၇-၁၈ ပညာသင်နှစ် ပထမတန်း သင်ရိုးသစ် ပြဌာန်းဖတ်စာများမှာ စုစုပေါင်း ၁၀ အုပ်ပါဝင်သည်။ယင်းတို့မှာ -
၁။ မြန်မာဖတ်စာ ၆။ စာရိတ္တနှင့်ပြည်သူ့နီတိ
၂။ English Text ၇။ ကာယပညာ
၃။ သင်္ချာ ၈။ အနုပညာ (ဂီတ)
၄။ လူမှုရေး ၉။ အနုပညာ (ပန်းချီ)
၅။ သိပ္ပံ ၁၀။ ဘဝတွက်တာ ကျွမ်းကျင်စရာ
ဟူ၍ ပြဌာန်းထားပါတယ်။

စနစ်သစ် အခြေခံပညာရေး
>KG+5+4+3
KG+မူလတန်းပညာရေး+အလယ်တန်းပညာရေး + အထက်တန်းပညာရေး
>မူလတန်းပညာရေး
-ပထမတန်း-ဒုတိယတန်း-တတိယတန်း-စတုတ္ထတန်း-ပဉ္စမတန်း
>အလယ်တန်းပညာရေး
-ဆဌမတန်း-သတ္တမတန်း-အဌမတန်း-နဝမတန်း
>အထက်တန်းပညာရေး
-ဒသမတန်း-ဧကဒသမတန်း-ဒွာဒသမတန်း

>မြို့့နယ်များမှာ ပထမတန်းသင်ရိုးသစ်များအတွက် သင်တန်းများကို 24-4-2017 မှ 9-5-2017 ထိ ၁၄ ရက်သင်တန်း ဖွင့်လှစ်သွားမှာ
ဖြစ်တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

>What is e-Education?
e -Education means Eduaction for everyone, at anytime and everywhere by modern electronic devices.
လူတစ်ဦးချင်းစီ အတွက် အချိန် နှင့် နေရာမရွေး ခေတ်ပေါ်အီလက်ထရွန်းနစ် ပစ္စည်းများသုံး၍ သင်ယူနိုင်သည့် ပညာရေးရယူပုံ
ရယူနည်းကို e Education ဟုခေါ်သည်။
>What is IELTS?
IELTS ဆိုတာ International English Language Testing System ကို ခေါ်တာပါ။
Listening, Reading, Writing နဲ့ Speaking

ဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ ရည်ရွယ်ချက်များ
မြန်မာစာ
- စာရေး၊ စာဖတ် ဝါသနာပါလာစေရန်။
- ရေးထုံး၊ သတ်ပုံ စသည် မှန်ကန်စေရန်။
အင်္ဂလိပ်
- ဘာသာစကားနယ်ပယ် ကျွမ်းကျင်စေရန်။
- နိုင်ငံတကာနှင့်ဝင်ဆံ့ ရင်ဘောင်တန်းနိုင်စေရန်။
သင်္ချာ
- ဘဝပြဿနာများကို တိတိကျကျ ဖြေရှင်းနိုင်စေရန်။
- မှန်ကန်သော ဖြေရှင်းမှုဖြင့် အခက်အခဲမှ ကျော်လွှားနိုင်စေရန်။
သမိုင်း
- မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ် ရှင်သန် ထက်မြက်လာစေရန်။
- မိမိနိင်ငံဧ၊်အချုပ်အချာ အာဏာကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်နိုင်စေရန်။
ပထဝီ
- ရေထု မြေထုနှင့် သဘာဝလောကကို ချစ်မြတ်နိုးတတ်စေရန်။
- နိုင်ငံဧ၊် နယ်နိမိတ်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်လိုစိတ် ဖြစ်ပေါ်လာစေရန်။
သိပ်ပံ
- စွန့်စားတီထွင်လိုစိတ် ဖြစ်ပေါ်လာစေရန်။
- ခေတ်နှင့်အညီ တိုးတက်နေသော နည်းပညာများ သိရှိလာစေရန်။
အထွေထွေ
၁။၂၀၁၇ခုနှစ်၊တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲကို(၈.၃.၂၀၁၇)ရက်၊ဗုဒ္ဓဟူးနေ့နံနက်(၀၉:၀၀)နာရီအချိန်၌ မြန်မာတစ်ပြည်လုံးတွင်
တစ်ပြိုင်တည်းစတင်ကျင်းပ ပြုလုပ်ပါသည်။
>မြန်မာနိုင်ငံတွင်း၌ စာစစ်ဌာန- ၁၅၇၇ခု ၊ >နိုင်ငံခြားရှိမြန်မာနိုင်ငံသံရုံးများ၌ စာစစ်ဌာန- ၁၇ ခုရှိပါသည်။
>စာစစ်ဌာနအားလုံးပေါင်း(ပြည်တွင်း+ပြည်ပ)-၁၅၉၄ခု
> နိုင်ငံခြားစာစစ်ဌာန(၁၇)ခုတွင် ဖြေဆိုရန်စာရင်းသွင်းသူ-၁၇၄ဦး
> နေပြည်တော်တွင် စာစစ်ဌာနပေါင်း(၃၉)ခု ဖြေဆိုရန်စာရင်းသွင်းသူ-၂၀၇၆၆ဦး
> ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးတွင် စာစစ်ဌာနပေါင်း-၂၁၇ခု၊ >ဖြေဆိုရန်စာရင်းသွင်းသူ - ၁၁၄၂၃၇ဦး
> စစ်ကိုင်းတိုင်းဖြေဆိုရန်စာရင်းသွင်းသူ- ၉၆၉၂၄ဦး၊ > လာရောက်ဖြေဆိုသူ- ၉၂၇၀၃ဦး (၉၅.၆၅%)
> ပြည်တွင်း၊ပြည်ပရှိ ဖြေဆိုရန်စာရင်းပေးသွင်းသူ-၇၆၇၄၂၂ဦး
> ပထမရက်တွင် လာရောက်ဖြေဆိုသူ-၇၁၆၂၁၆ဦး (၉၃.၃၃%)
> စိတ်ကြိုက်မြန်မာစာဘာသာတွဲဖြေဆိုသူ တပြည်လုံးတွင်-၃ဦး

>ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနအဖွဲ့အစည်း
၁။ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးရုံး (Union Minister's Office)
၂။အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန (Department of Higher Education)
၃။ပညာရေးသုတေသန၊စီမံကိန်းနှင့်လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန (Department of Educational Research,Planning and Training)
၄။အခြေခံပညာဦးစီးဌာန (Department of Basic Education)
၅။မြန်မာနိုင်ငံစာစစ်ဦးစီးဌာန (Department of Myanmar Examinations)
၆။မြန်မာနိုင်ငံတိုင်းရင်းသားဘာသာစကားဦးစီးဌာန (Department of Myanmar Nationalities' Languages)
၇။ကျောင်းပြင်ပပညာရေးဦးစီးဌာန (Department of Alternative Education)
၈။လေ့လာဆန်းစစ်အကဲဖြတ်ရေးအဖွဲ့(ပညာရေး) (Monitoring and Evaluation Team(Education))
၉။နည်းပညာ၊သက်မွေးပညာနှင့်လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန (Department of Technical,Vocational Education and Training)
၁၀။စက်မှုနည်းပညာမြှင့်တင်ရေးနှင့်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဦးစီးဌာန (Department of Technology Promotion and Coordination)
၁၁။သုတေသနနှင့်တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဦးစီးဌာန (Department of Research and Innovation)
၁၂။လေ့လာဆန်းစစ်အကဲဖြတ်ရေးအဖွ့ဲ(သုတေသန) (Monitoring and Evaluation Team(Research))
၁၃။တက္ကသိုလ်၊ဒီဂရီကောလိပ်၊ကောလိပ်(၁၅၈)ခု (Universities,Degree Colleges and Colleges (158))

ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနရှိ ညွှန်ကြားရေးမှုးချုပ်များ
၁။ အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန ဒေါက်တာသိန်းဝင်း၊(အဆင့်မြင့်)
၂။ ပညာရေးသုတေသန၊ စီမံကိန်းနှင့်လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန ဒေါက်တာဝင်းထွန်း၊(အဆင့်မြင့်)
၃။ အခြေခံပညာဦးစီးဌာန ဒေါက်တာခိုင်မြဲ(ပူးတွဲတာဝန်)၊(အဆင့်မြင့်)
၄။ မြန်မာနိုင်ငံစာစစ်ဦးစီးဌာန ဦးမျိုးညွန့်၊(တပ်မတော် ငြိမ်း)
၅။ မြန်မာနိုင်ငံတိုင်းရင်းသားဘာသာစကားဦးစီးဌာန ဒေါက်တာဇော်မြင့်၊(အဆင့်မြင့်)
၆။ ကျောင်းပြင်ပနှင့်တစ်သက်တာပညာရေးဦးစီးဌာန ဒေါက်တ်ာခိုင်မြဲ၊(အဆင့်မြင့်)
၇။ လေ့လာဆန်းစစ်အကဲဖြတ်ရေးအဖွဲ့(ပညာရေး) ဒေါက်တာစိုးဝင်း(ပူးတွဲတာဝန်)၊(အဆင့်မြင့်)
၈။ နည်းပညာ၊သက်မွေးပညာနှင့်လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန ဒေါက်တာအေးမြင့်၊
၉။ စက်မှုနည်းပညာမြှင့်တင်ရေးနှင့်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဦးစီးဌာန ဒေါက်တာခင်မောင်လတ်၊
၁၀။ သုတေသနနှင့်တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဦးစီးဌာန ဦးဝင်းခိုင်မိုး၊
၁၁။ လေ့လာဆန်းစစ်အကဲဖြတ်ရေးအဖွဲ့(သုတေသန) ဦးတင်မျိုးကြည်(တပ်မတော် ငြိမ်း)။

ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနဖွဲ့စည်းပုံ
(1)အမှတ်(၁)အခြေခံပညာဦးစီးဌာန (No.1.Basic Education Department)
(2)အမှတ်(၂)အခြေခံပညာ ဦးစီးဌာန (No.2.Basic Education Department)
(3)အမှတ်(၃)အခြေခံပညာ ဦးစီးဌာန (No.3.Basic Education Department)
(4)ပညာရေးစီမံကိန်းနှင့်လေ့ကျင့်ရေး ဦးစီးဌာန (Education Planning and Training Department)
(5)အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန(အထက်မြန်မာပြည်) (Department of Higher Education(Upper Myanmar))
(6)အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန(အောက်မြန်မာပြည်) (Department of Higher Education (lower Myanmar))
(7)မြန်မာစာအဖွဲ့ဦးစီးဌာန (Department of Myanmar Language Commission)
(8)မြန်မာနိုင်ငံ စာစစ်ဦးစီးဌာန (Myanmar Board of Examinations)
(9)မြန်မာနိုင်ငံ ပညာရေးသုတေသနအဖွဲ့ဦးစီးဌာန (Myanmar Educational Research Bureau)
(10)တက္ကသိုလ်များသမိုင်း သုတေသနဦးစီးဌာန

ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနကို ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၂ ရက်နေ့ကစတင်လျက်
ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းလိုက်သော ဦးစီးဌာနများ။
၁။ ဝန်ကြီးရုံး အရာထမ်း ၈၅ ဦး၊ အမှုထမ်း ၂၁၅ ဦး၊
၂။ အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန၊ အရာထမ်း ၂၄၉ ဦး၊ အမှုထမ်း ၈၀၃ ဦး။(သင်ကြားရေးဆရာများမပါ။)
၃။ ပညာရေးသုတေသန၊ စီမံကိန်းနှင့်လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန၊ အရာထမ်း ၉၃ ဦး အမှုထမ်း ၂၉၄ ဦး၊
၄။ အခြေခံပညာဦးစီးဌာန၊ အရာထမ်း ၉၀၄၈၊ အမှုထမ်း ၅၉၅၂၆၅ ဦး၊ (သင်ကြားရေးဆရာများအပါ)
၅။ မြန်မာနိုင်ငံစာစစ်ဦးစီးဌာန၊ အရာထမ်း ၆၅ ဦး၊ အမှုထမ်း ၂၂၆ ဦး၊
၆။ မြန်မာနိုင်ငံတိုင်းရင်းသားဘာသာစကားဦးစီးဌာန၊ အရာထမ်း ၇၅ ဦး၊ အမှုထမ်း ၁၁၁ ဦး။
၇။ ကျောင်းပြင်ပနှင့်တစ်သက်တာပညာရေးဦးစီးဌာန၊ အရာထမ်း ၇၁ ဦး၊ အမှုထမ်း ၂၂၉ ဦး။
၈။ လေ့လာဆန်းစစ်အကဲဖြတ်ရေးအဖွဲ့(ပညာရေး) အရာထမ်း ၁၆ ဦး၊ အမှုထမ်း ၃၈ ဦး၊
၉။ နည်းပညာ၊သက်မွေးပညာနှင့်လေ့ကျင့်ရေးဦးစီဌာန၊ အရာထမ်း ၉၃၉၄ ဦး၊ အမှူထမ်း ၃၄၁၈၉ ဦး။
၁၀။ စက်မှုနည်းပညာမြှင့်တင်ရေးနှင့်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဦးစီးဌာန၊အရာထမ်း ၁၂၅၀၊ အမှုထမ်း ၁၇၃၄။
၁၁။ သုတေသနနှင့်တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဦးစီးဌာန၊ အရာထမ်း ၁၀၂၂ ဦး၊အမှုထမ်း ၁၀၃၉ ဦး။
၁၂။ လေ့လာဆန်းစစ်အကဲဖြတ်ရေးအဖွဲ့(သုတေသန) အရာထမ်း ၁၀ ဦး၊ အမှုထမ်း ၂၂ ဦး။
၁၃။တကသိုလ် ဒီဂရီကောလိပ်/ကောလိပ်(၁၅၈)ခု၊ အရာခမ်း ၅၅၄၇၁ ဦး၊ အမှုထမ်း ၇၉၆၄၅ ဦး။
ဝန်ကြီးရုံး(၁)၊ ဦးစီးဌာန/အဖွဲ့အစည်း(၉)ခု၊ လေ့လာဆန်းစစ်ရေးအဖွဲ့(၂)ဖွဲ့။
ကောလိပ်များ
ကျောက်ဖြူပညာရေးကောလိပ် ရခိုင်ပြည်နယ်
စစ်ကိုင်းပညာရေးကောလိပ် စစ်ကိုင်းတိုင်း
တောင်ကြီးပညာရေးကောလိပ် ရှမ်းပြည်နယ်
တောင်ငူပညာရေးကောလိပ် ပဲခူးတိုင်း
ထားဝယ်ပညာရေးကောလိပ် တနင်္သာရီတိုင်း
ပခုက္ကူပညာရေးကောလိပ် မကွေးတိုင်း
ပုသိမ်ပညာရေးကောလိပ် ဧရာဝတီတိုင်း
ပြည်မြို့ပညာရေးကောလိပ် ပဲခူးတိုင်း
ဘားအံပညာရေးကောလိပ် ကရင်ပြည်နယ်
ဘိုကလေးပညာရေးကောလိပ် ဧရာဝတီတိုင်း
မကွေးပညာရေးကောလိပ် မကွေးတိုင်း
မော်လမြိုင်ပညာရေးကောလိပ် မွန်ပြည်နယ်
မုံရွာပညာရေးကောလိပ် စစ်ကိုင်းတိုင်း
မန္တလေးပညာရေးကောလိပ် မန္တလေးတိုင်း
မိတ္ထီလာပညာရေးကောလိပ် မန္တလေးတိုင်း
မြစ်ကြီးနားပညာရေးကောလိပ် ကချင်ပြည်နယ်
မြောင်းမြပညာရေးကောလိပ် ဧရာဝတီတိုင်း
ရန်ကင်းပညာရေးကောလိပ် ရန်ကုန်တိုင်း
လှည်းကူးပညာရေးကောလိပ် ရန်ကုန်တိုင်း
သင်္ဃန်းကျွန်းပညာရေးကောလိပ် ရန်ကုန်တိုင်း
လားရှိုးပညာရေးကောလိပ် ရှမ်းပြည်နယ်
လွိုင်ကော်ပညာရေးကောလိပ် ကယားပြည်နယ်

၁၉၉၈ခု၊ဧပြီလမှစ၍ အခြေခံပညာဦးစီးဌာနနှင့်အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာနများကို ပြင်ဆင်တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်း
၁၉၉၉ခု၊စက်တင်ဘာလတွင် တက္ကသိုလ်များ သမိုင်းသုတေသနအဖွဲ့ကို တက္ကသိုလ်များ သမိုင်းသုတေသနဦးစီးဌာနအဆင့်တိုးမြှင့်ဖွဲ့စည်းခြင်း
၂၀၀၄ခု၊ဖေဖော်ဝါရီလတွင် မြန်မာနိုင်ငံပညာရေးသုတေသနအဖွဲံအား ပညာရေးသုတေသနအဖွဲ့ဦးစီးဌာနအဖြစ် အဆင့်တိုးမြှင့်ဖွဲ့စည်းခြင်း၊ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနလက်အောက်တွင် ဦးစီးဌာနနှင့်အဖွဲ့(၁၀)ခုဖြစ်ပေါ်လာခြင်း
၂၀၀၇ခု၊ဖေဖော်ဝါရီလတွင် တက္ကသိုလ်များ သမိုင်းသုတေသနဦးစီးဌာနအား သမိုင်းသုတေသနဦးစီးဌာနအဖြစ် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာနသို့လွဲပြောင်းပေးခဲ့သဖြင့်ဦးစီးဌာနနှင့်အဖွဲ့(၉)ခုဖြင့် တာဝန်ယူဆောင်ရွက်လျက်ရှိခြင်း

အမျိုးသားပညာရေး မဟာဗျူဟာ စီမံကိန်း (၂၀၁၆-၂၀၂၁)

>လူသားတို့၏ဘုံတွင်အလုံခြုံဆုံးဆေးဝါး - စာဖတ်ခြင်း။
>ကမ္ဘာ့သွေးလှူရှင်များနေ့ဆောင်ပုဒ် - မြင့်မြတ်ဖြူစင်သွေးလှူရှင်။
>DOTSအဓိပ္ပာယ် - တိုက်ရိုက်စောင့်ကြပ်ကြည့်ရှုပြီး၊အချိန်တိုအတွင်း ပျောက်ကင်းအောင် ကုသခြင်းနည်းလမ်း။
>စစ်မှန်သောတန်ဆာဆင်မှု - စင်ကြယ်မြင့်မြတ်ခြင်း။
>ဇာတ်ကြီးဆယ်ဘွဲ့ အတိုကောက် - တေ ဇ သု နေ မ ဘူ စန် နာ ဝိ ဝေ။
>အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဒီမိုကရေစီနေ့ - စက်တင်ဘာလ၁၅။
>သန်းခေါင်စားရင်ကောက်ယူသောခုနှစ်များ - 1953 . 1973 . 1983 . 2014(မတ်လ၃၀မှဧပြီ၁၀ရက်)

ဦစားပေးသိရမည့် ပညာရေးအတိုကောက်များ
TEO - Township Education Officer - မြို့နယ်ပညာရေးမှူး
DTEO - Deputy Township Education Officer -ဒုတိယမြို့နယ်ပညာရေးမှူး
ATEO - Assistant Township Education Officer -လက်ထောက်မြို့နယ်ပညာရေးမှူး
SAT- Senior Assistant Teacher -အထက်တန်းပြ ဆရာ / ဆရာမ
JAT- Junior Assistant Teacher -အလယ်တန်းပြ ဆရာ / ဆရာမ
PAT - Primary Assistant Teacher -မူလတန်းပြ ဆရာ / ဆရာမ
BEHS - Basic Education High School -အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း
BEMS- Basic Education Middle School -အခြေခံပညာ အလယ်တန်းကျောင်း
BEPS- Basic Education Primary School -အခြေခံပညာမူလတန်းကျောင်း
Branch BEHS - အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း (ခွဲ)
Branch BEMS - အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း (ခွဲ)
Branch BEPS - အခြေခံပညာ မူလတန်းကျောင်း (ခွဲ)
Post BEPS - အခြေခံပညာ မူလတန်းလွန်ကျောင်း
Affillated BEHS- တွဲဘက်အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း
Affillated BEMS- တွဲဘက်အခြေခံပညာ အလယ်တန်းကျောင်း
Affillated BEPS - တွဲဘက်အခြေခံပညာ မူလတန်းကျောင်း
Monastic Primary School -ဘုန်းတော်ကြီးသင် မူလတန်းကျောင်း
PTA- Parents Teachers Association -မိဘဆရာအသင်း
BOT- Board of Trustees
SBT - School Board of Trustees - ကျောင်းအကျိုးဆောင်အဖွဲ့
SC - School Council - ကျောင်းကောင်စီ
School Grant - ကျောင်းထောက်ပံ့ကြေး
BOS- Board of Study ဘာသာရပ်အသင်းအဖွဲ့
CPR - Comprehensive Personal Record - အရည်အချင်းစစ်မှတ်တမ်း(ပင်ကိုယ်ရည်မှတ်တမ်း)
MRC- Monthly Repord Card - လစဉ်ပညာရည်တိုးတက်မှုမှတ်တမ်း
CET - Chapter End Test အခန်းဆုံးစစ်ဆေးခြင်း
DCR - Discipline Control Register - စည်းကမ်းထိမ်းသိမ်းရေးမှတ်တမ်း
SCA - School Calendar Activities - ကျောင်းပြက္ခဒိန် လှုပ်ရှားမှု
SRF - School Revolving Fund - ပညာရေး ငွေပဒေသာပင်
CAPS - Continuous Assessment and Progression System - စဉ်ဆက်မပြတ်အကဲဖြတ်၍ အတန်းတင်ပေးသောစနစ်
MOE- Ministry of Education - ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန
DBE- Department of Basic Education - အခြေခံပညာဦးစီးဌာန
DEPT- Department of Education Planning and Training - ပညာရေးစီမံကိန်းနှင့် လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန
DG- Director General - ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်
Director - ညွှန်ကြားရေးမှူး
DD - Deputy Director - ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး
DEO- District Education Officer - ခရိုင်ပညာရေးမှူး
NEA - National Education Association - အမျိုးသားပညာရေးအသင်းကြီး

ပညာရေးဆိုင် ရာအတိုကောက်များနှင့် ပညာရေးဆိုင်ရာ အင်္ဂလိပ်ဝေါဟာရများ
လူတိုင်းအတွက်ပညာရေး - Education For All.
လူတိုင်းအကျုံးဝင်ပညာရေး - Inclusive Education
မသင်မနေရပညာရေး - Compulsory Education Law.
JICA - Japan International Cooperation Agency ဂျပန်နိုင်ငံတကာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအေဂျင်စီ
CFS- Child Friendly School - ကလေးပျော်ကျောင်း
TFS- Teacher Friendly School -ဆရာပျော်ကျောင်း
CESR-Comprehensive Education Sector Review - (ဘက်စုံလွှမ်းခြုံနိုင်သောပညာရေးကဏ္ဍ လေ့လာသုံးသပ်ရေး)
DBE --- Department of Basic Education ( အခြေခံပညာ ဦးစီးဌာန)
DEPT ---- Department of Education Planning and Training ( ပညာရေးစီမံကိန်းနှင့် လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန)
D.T.Ed....Diploma in Teacher Education
DTEC --- Diploma in Teacher Education Competency Training ( လုပ်ငန်းခွင် အကြိုဆရာအတတ်ကျွမ်းကျင်မှုဒီပလို
မာသင်တန်း)
MOE---- Ministry of Education ( ပညာရေး၀န်ကြီးဌာန)
CESR ----- Comprehensive Education Sector Review. ( ဘက်စုံလွှမ်းခြုံ ပညာရေးဂဏ္ဍ ပြန်လည်သုံးသပ်ရေး)
EXCEL – Extended and Continous Education and learning for out of School Children Programme ( ကျောင်း
ပြင်ပကလေးသူငယ်များအတွက် စဉ်ဆက်မပြတ်တိုးချဲ့သင်ယူခြင်းအစီစဉ် )
MDG --- Millennium Development Goals ( ထောင်စုနှစ်ရည်မှန်ချက်)
QBE------- Quality Basic Education ( အရည်သွေးရှိ အခြေခံပညာ)
SIP-------- School Improvement Plan ( ကျောင်းဖွံ့ဖြိုးရေးအစီစဉ် )
SSA ------- School Self- Assessment ( ကျောင်း၏လိုအပ်ချက်ကို စီစစ်ခြင်း)
TEMIS ---- Township Education Management and Information System ( မြို့နယ်အဆင့် ပညာရေးဆိုင်ရာ သတင်း
အချက်အလက်စီမံခန်ခွဲမှုစနစ် )
DG(Director General/ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်)
DD----(Deputy Director/ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး)
AD-----(Assistant Director /လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး)
TEO------- Township Education officer ( မြို့နယ်ပညာရေးမှူး)
DTEO-----(Deputy Township Education officer)
ATEO------(Assistant Township Education officer)
TED ------ Township Education Director ( မြို့နယ်ပညာရေးညွန်ကြားရေးမှူး )
SO ------- Staff Officer ( ဦးစီးအရာရှိ)
AS ------- Assistant Supervisor ( လက်ထောက် ကြီးကြပ်ရေးမှူး)
SRF ------ School Revolving Fund ( ပညာရေး ပဒေသာပင် )
MRC ----- Monthly Report Card ( လစဉ်ပညာရေးတိုးတက်မှူမှတ်တမ်း)
CPR ------ Comprehensive Personal Record ( ဘက်စုံးပညာရေးမှတ်တမ်း)
TC ------ Transfer Certificate ( ကျောင်းပြောင်းလက်မှတ်)
TO ------- Transfer Order ( အပြောင်းအရွေး အမ်ိန့်)
AO ------- Appointment Order ( ခန့်အပ်စာ)
PPS ------- Post Primary School ( မူလွန်ကျောင်း)
SCA ------- School Calendar Activities ( ကျောင်းပြက္ခဒိန်ပါလုပ်ရှားမူ)
PTA ------- Parent – Teacher Association ( မိဘဆရာအသင်း )
SBT ------- School Board of Trustees ( ကျောင်းအကျိုး တော်ဆောင်အဖွဲ့ )
SC -------- School Council ( ကျောင်းကောင်စီ)
CET ------ Chapter- End Test (အခန်းဆုံးစစ်ဆေးခြင်း )
CQE ------ Comprehensive Quality Education Programme ( ဘက်စုံ အရည်သွေးမြင့်ပညာရေး )
QBE ------Quality Basic Education Project ( အရည်အသွေးမြင့် အခြေခံပညာရေးစီမံကိန်း)
CFS ------- Child Friendly School ( ကလေးပျော်ကျောင်း )
EFA ------- Education For All ( လူတိုင်းအတွက်ပညာရေး )
ACIS ---- All Children in School ( ကလေးအားလုံးကျောင်းနေရေး )
CCA ---- Child-Centered Approach ( ကလေးဗဟိုပြု ချဉ်ကပ်နည်း)
IE --------Inclusive Education ( လူတိုင်းအကျုံး၀င်ပညာရေး )
CLC ------- Community Leaning Centre ( ရပ်ရွာပညာရေး ပဒေသာ)
ICDP ----- Integrated Community and Progression System ( ကျေးလက်လူထူဖွံဖြိုးတိုးတက်ရေးစီမံချက်)
CAPS ----- Continuous Assessment and Progression System (စဉ်ဆက်မပြတ် အကဲဖြတ်၍ အတန်းတင်ပေးသောစနစ်)
MLRC ----- Myanmar Literacy Resource Centre ( မြန်မာစစ်တတ်မြောက်ရေး အထောက်အကူပြုပင်မဌာန)
NEA ------ National Education Association ( အမျိုးသားပညာရေးအသင်းကြီး)
HDI ------ Human Development Index ( လူသားဖွံဖြိုးမူ အညွန်ကိန်း)
IT -------- Information Technology ( သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာ)
BOS ------ Board of Study ( ဘာသာရပ်အသင်းအဖွဲ့)
CPE ----- Compulsory Primary Education ( အသင်မနေရ ပညာရေးစနစ်)
EMIS ---- Education Management Information System ( ပညာရေးစီမံခန့်ခွဲမူသတင်းအချက်အလက်လုပ်ဆောင်မူစနစ်)
EDBS ----- Education Data Broadcasting System ( အီလက်ထရောနစ်အချက်အလက်လုပ်ဆောင်မူစနစ် )
TEFAT ----- Teacher Education For All Teacher ( ဆရာများအားလုံးအတွက်ဆရာအတတ်သင်)
CTPD ----- Continuous Teacher Profession Development ( ဆရာအတတ်ပညာသင်လုပ်ငန်းစဉ်ဆက်မပြတ်ဖွံ့ဖြိုးတိုး
တက်ရေး )
BEGE ---- Basic Education and Gender Equality Programme ( အခြေခံ ပညာရေးနှင့် ကျားမခွင့်တူညီမျှရေးအစီစဉ်)
EXCEL ---- Extended and Continuous Education and Learning
EQM-------- Education Quality and Management ( ပညာရေ အရည်အသွေးနှင့် စီမံခန့်ခွဲမူ)
PGDMA --- Post Graduate Diploma in Multi-media Arts ( Education) ( မာလ်တီမီဒီယာအတတ်ပညာဘွဲ့လွန်ဒီပလို
မာ ( ပညာရေး ) သင်တန်း)
NFPE ------ Non-Formal Primary Education ( ကျောင်းပြင်ပမူလတန်းပညာရေး)
SRF ------- School Revolving Fund ( ပညာရေးငွေပဒေသာပင် )
PAT ----- Primary Assistant Teacher ( မူလတန်းဆရာ )
JAT ------ Junior Assistant Teacher ( အလယ်တန်းပြဆရာ)
SAT ------ Senior Assistant Teacher ( အထက်တန်းပြဆရာ )
B.Ed ----- Bacholar of Education ( ပညာရေးဘွဲ့)
M.B,B.S—Bachelor of Medicine and Bachelor of Surgery ( ဆရာ၀န်ဘွဲ့)
BDS ----- Bachelor of Dental Surgery ( သွားဘက်ဆိုင်ရာ ဆရာ၀န်ဘွဲ့)
B.V.S ---- Bachelor of Veterinary Science ( တိရစ္ဆာန်ဆေးကုဆရာ၀န်ဘွဲ့)
B.E ----- Bachelor of Engineering ( အင်ဂျင်နီယာဘွဲ့ )
B.Arch--- Bachelor of Architecture ( ဗိသုကာဘွဲ့)
B.Ag ----- Bachelor of Agriculture ( စိုက်ပျိုရေးဘွဲ့)
B.Sc----- Bachelor of Science ( သိပ္ပံဘွဲ့)
B.A ------ Bachelor of Arts ( ဝိဇာဘွဲ့)
L.L.B---- Bachelor of Laws ( ဥပဒေဘွဲ့)
B.Eco---- Bachelor of Economics ( စီးပွားရေးဘွဲ့)
B. Com --- Bachelor of Commerce ( ဝါဏိဇဘွဲ့)
M.A ------ Master of Arts ( မဟာဝိဇာဘွဲ့)
M.Sc------ Master of Science ( မဟာသိပ္ပံဘွဲ့)
B.Tech---- Bachelor of Technology ( နည်းပညာဘွဲ့)
B.N.Sc----- Bachelor of Nursing Science ( သူနာပြုသိပ္ပံဘွဲ့)
B.C.S.c---- Bachelor of Computer Science ( ကွန်ပျုတာသိပ္ပံ)
M.Phil ...... Master of Philosophy
M.Ed......... Master of Education (မဟာ ပညာရေးဘွဲ့)
Ph.D------ Doctor of Philosophy ( ဒေါက်တာဘွဲ့)
UNESCO—United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (သိပ္ပံနှင့် ယုဉ်ကျေးမူအဖွဲ့)
HRDP----- Human Resource Development Programme ( လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ်ဖွံ့ဖြိုးမှုအစီစဉ်)
CPR-------Comprehensive Personal Record ( အရည်ချင်းမှတ်တမ်း)
lPC------ Last Pay Certificate
GCE-O--- General Certificate of Education –Ordinary.
ASL ----- Athletic, Stationary and Library.
PPTT ---- Pre-Service Primary Teacher Training
CET ....... Certificate in Educational Technology
SCET ......Special Certificate in Educational Technology

ပညာရေးနှင့်ဆိုင်သော အတိုကောက်စာလုံးများ
ACIS = All Children In School
AFT = Aera Focus Township
ASL = Athletic ,Stationary ,Libray
AIA =Achievement Test , Intelligence Test ,Altitude Test
AY = Academic Year
BBB = Book,Brain,Bulding
BBBB =Book,Brain,Budget Building
BEHS =Basic Education High School
BEMS =Basic Education Middle School
BEPS =Basic Education Primary School
BLP =Basic Learning Programme
CPR =Comprehensive Personal Record
CET = Chapter End Test
CAPS = Continues Assessment and Progression System
CFS = Child Friendly School
CAL = Computer Aided Instruction
CCA = Child Centre Approach
CHRD = Centre of Human Resource Development
CEP = Continuing Education Programme
CLC = Community Learning Centre
CATV = Cable Television
CCTV = Closed-circuit Television
DBE = Department of Basic Education
DBPT = Department of Educational Planning and Train