Science Utopia

------"ස්ටෙගොඩන් මැමත්"------
මන් වගේම ෆොසිල වලට ආස යාලුවන්ව සාදරයෙන් පිලිගන්නවා සයන්ස් යුටෝපියාවට

මේ මගෙ අතේ තියෙන්නෙ ස්ටෙගොඩන් මැමත් කෙනෙක්ගෙ දලක ෆොසිල් එකක්. මේක ආසන්න වශයෙන් අවුරුදු මිලියන 1.9ක් වගේ පරනයි.
ස්ටෙගොඩන් කියන්නෙ වර්තමානයෙ ජීවත්වෙලා ඉන්න අලින්ගෙ වදවෙලා ගිය පැරනි සමාජිකයෙක්ට.

Science Utopia fans

Stegodon mammoth fossilized part tusk from Indonesia
Period: approx. 1.9 million years old

"මෝසසෝරස්" මහ මුහුදෙ දැවැන්ත මුහුදු රාක්ශයා.

මෙයා පෘථිවියෙ මෙච්චර කාලෙකට ජීවත් උන දැවැන්තම සහ දරුනුම විලෝපිකයන්ගෙන් එක්කෙනෙක්.
හරි අපි බලමු කව්ද මේ බිහිසුනු මුහුදු රාක්ශයා කියලා. එයා තමයි මෝසසෝරස් කියන්නෙ. මෙයා ජීවත්වෙලා තියෙන්නෙ හැබැයි අද ඊයෙකනම් නෙමේ. අවුරුදු මිලියන 82-66 අතර ක්‍රිටේසියස් පීරියඩ් එකේදී.

ක්‍රිටේසියස් පීරියඩ් එකේ ජීවත් උන අනිත් දරුනු ගනයේ විලෝපිකයො ගැන ඔයාලට අමුතුවෙන් කියන්න ඕනෙ නැහැනෙ. ටිරානෝ සෝරස්,ස්පයිනො සෝරස් වගේ සද්දන්ත වීලෝපිකයෝ ජීවත් උනෙත් මේ කාලයේදීම තමයි.

හැබැයි මෝසසෝරස් මේ හැමෝටම වැඩිය විශාලයි.මෙයා අඩි 56ක් විතර දිග බර ටොන් 15ක් වගේ වෙන යෝද උරගයෙක් ඒ කියන්නෙ අඩි 40ක් විතර වෙන ටී රෙක්ස් කෙනෙක්ටත් වැඩිය ලොකුයි.ඒ කාලෙ පෘථිවියෙ ජීවත් උන විශාලම විලෝපිකයා තමා මෝසසෝරස් කියන්නෙ.ඒ කාලයේදී මුහුදේ ආදිපත්‍ය සම්පූර්ණයෙන්ම තමන් සතුකරගන්න මෝසසෝරස්ලට පුලුවන් වෙලා තියෙනවා.මෙයාලගෙ පොසිල ලෝකෙ හැම මහද්වීපයකින්ම වගේ මේ වෙද්දි හමු වෙලා තියෙනවා.මෙයාලා ලෝකය පුරාම හොදින් ව්‍යාප්ත වෙලා හිටියා කියන්න හොද සාක්ශියක් ඒක.මෝසසෝරස්ලා මුහුදෙ විතරක් නෙමේ විශාල ගංගා අශ්‍රිතවත් හොදින් ව්‍යාප්තවෙලා ඉදලා තියෙනවා කියන්න සාක්ශි හම්බෙලා තියෙනවා.

මිඩ්ල් ක්‍රිටේසියස් පීරියඩ් එකේදී නැවත වතුරට ගිය උරගයන්ගෙන් මෝසසෝරස්ලා පරිනාමය වෙන්න ඇති කියලා ජීවවිද්‍යන්නයො කියන්නෙ. සාගරය තුලදි තමයි මෙයාලා විශාල දේහයක් දරන දරුනු විලෝපිකයෙක් විදිහට පරිනාමය වෙලා තියෙන්නෙ.
අවසානයේදී මුහුදු උරගයෙක් වුන ඩෙලසෝරස්, මෝසසෝරස් දක්වා පරිනාමය වුනා කියලා තමයි විද්‍යාන්නයින් කියන්නෙ.මෙයාලට ජලය තුලදි හුස්ම ගැනීමේ හැකියාවක් තිබිලා නැති හින්දා හුස්මගන්න ජලයෙන් උඩට එන්න සිද්ද වෙලා තියෙනවා.

අනිත් පුදුම හිතෙන කාරනය තමා
ක්‍රිටේසියස් පීරියඩ් එකේ ගොඩබිම ජීවත් උන බිහිසුනම විලෝපිකයෙක් උන ටිරානෝසෝරස් රෙක්ස්ලව පවා මෝසසෝරස්ලා අහාරයට අරන් තියෙන එක. ඒ කියන්නෙ මෝසසෝරස් කියන්නෙ ලේහෙසි පහසු මුහුදු රාක්ශයෙක්නම් නෙමේ.එයාට අහු උන කිසිම කෙනෙක් බේරිලානම් යන්නෙ නැහැ.ඒකට එක හේතුවක් තමයි මෙයාට තිබුන ශක්තිමත් වලිගය සහ ශක්තිමත් හකු දෙක.
මෙයාලාගෙ ආහාර වෙලා තියෙන්නෙ ඒ කාලෙ හිටුය යෝද කැස්බෑවො,ඩයිනෝසෝරයන්,මෝරු වගේම කුඩා මෝසසෝරස්ලා.

මෙයාගෙ දත්වල විශේෂ පිහිටීම හා හකුවල ශක්තිය හින්දා මෙයාට අහුවෙන සත්තුන්ට බේරිලා යන්නනම් බැරි වෙන්න ඇති. මෙයාගෙ දත්වලට අහුවුනා කියන්නෙ ඉතින් ජීවිතේ අවාසානය තමයි.

අපි දැනගන්න ඕනෙ අනිත් වැදගත්ම කාරනය තමයි මුහුදේ ජීවත්වුන තවත් දරුනුම විලෝපිකයෙක් වෙච්ච මෙගලඩොන් සහ මෝසසෝරස් එකම කාලෙක ජීවත්වුනේ නැහැ කියන එක.

මෙගල්ඩොන්ලා ජීවත් උනේ දැනට අවුරුදු මිලියන 20-3.6යි අතර කලයෙදි.ඒ කියන්නෙ මෝසසෝරස් වදවෙලා අවුරුදු මිලියන 45 කට විතර පස්සෙ තමයි මෙගලඩොන් බිහිවෙලා තියෙන්නෙ. ඒ හින්දා මෙයාලා දෙන්න එකම කාලයක ජීවත් වෙලා ඉදලා නැහැ.
ඒ හින්දා මෙයාලා දෙන්න අතර බිහිසුණු සටන් මහ මුහුදෙ කවදාවත්ම ඇති වෙලත් නැහැ.හැබැයි
මෝසසෝරස්ලා ජීවත්වෙලා ඉන්න කාලෙ සාගරයෙ ඉදලා තියෙනවා අඩි 25ක් විතර දිග යෝද මෝරෙක්.ඒයා තමයි ජයන්ට් ජින්සු ශාර්ක් කියන්නෙ. ඒයා එක්කනම් ඒ කාලෙ මෝසසෝරස්ලා ඕනෙ තරම් ෆයිට් කරන්න ඇති.

#මෝසසෝරස් #ක්‍රිටේසියස්